Onze moderne samenleving waardeert vooral wat we kunnen waarnemen en meten - dit noemen we empirisme . Geloof in God wordt tegenwoording vaak weggewuifd als een onbewezen zaak of als een coping-mechanisme om met het verlies van dierbaren om te gaan. In het debat tussen geloof en wetenschap gebruiken critici regelmatig logische argumenten en wetenschappelijke bewijsvoering om gelovigen in het nauw te drijven. In dit artikel wil ik echter laten zien dat geloof minder irrationeel is dan je op het eerste gezicht zou denken. Dat doe ik aan de hand van het Transcendentale Argument voor God (TAG) . Dit scherp geformuleerde argument wordt vaak ingezet in gesprekken met atheïsten die een materialistisch of rationeel wereldbeeld aanhangen — een bekende vertegenwoordiger van deze benadering is Jay Dyer. Het transcendentale argument voor God beweert dat het bestaan van God de meest logische verklaring is om de wetmatigheden die wij in de realiteit aantreffen te duiden. Introductie Toen ik zelf voor het eerst met TAG in aanraking kwam, vond ik het lastig te volgen. Het leek in eerste instantie een wat vaag en abstract argument. In deze blog probeer ik daarom TAG op een eenvoudige en toegankelijke manier uit te leggen, zodat het ook begrijpelijk is voor een breder publiek. En wie weet veranderd het je kijk op het geloof. Ik moet eerlijk gezegd wel bekennen, dat ik niet per se overtuigd ben dat dit soort argumenten massaal mensen tot bekering brengen. Volgens mij komen de meeste mensen tot geloof door persoonlijke ervaringen, niet door verfijnde argumenten in een debat. Uiteindelijk valt er voor elke positie in een debat wel een beredenering te vinden die overtuigend klinkt. Toch kan dit argument wel relevant zijn voor een selecte groep aan mensen die zichzelf wanen in het reductionistische paradigma, en zelden een kritische blik werpen op hun eigen filosofische aannames. Kort samengevat, veronderstelt TAG dat kennisverwerving alleen mogelijk is als we in eerste plaats het bestaan van bepaalde transcendentale kwaliteiten erkennen. Wanneer men daartoe bereidt is, concludeert het argument dat het bestaan van God de meest spaarzame voorwaarde is om deze fundamentele wetmatigheden te verklaren en te verenigen, en dat ieder ander alternatief absurd of onhoudbaar is. De structuur van het argument werkt als volgt: X is de noodzakelijke voorwaarde voor Y Y bestaat Dus X bestaat De hypothetische kersentaart Een eenvoudig analogie: Neem als voorbeeld een kersentaart die uit verschillende ingrediënten bestaat. Als er een kersentaart (Y) bestaat, dan moeten de elementen die de kersentaart mogelijk maken (X) ook noodzakelijkerwijs bestaan. Toegepast op God: Met God  kunnen we de transcendentale eigenschappen (zoals logica, moraal, bewustzijn) en hun onderlinge samenhang verklaren. Zonder God  ontbreekt het fundament voor empirische kennisclaims - je kunt deze eigenschappen niet coherent verenigen In de volgende paragrafen zal ik stap voor stap uitleggen hoe het argument in zijn werking treedt, te beginnen met een duidelijke definitie van transcendentale kwaliteiten.. Wat zijn transcendentale kwaliteiten eigenlijk? Transcendentale kwaliteiten zijn fundamentele principes die we als vanzelfsprekend aannemen – zoals logica, causaliteit of morele waarden. Ze vormen de basis van onze ervaring van de realiteit, maar kunnen zelf niet empirisch worden bewezen. Ze zijn universeel, maar bestaan buiten het materiële domein. Om een aantal voorbeelden te noemen van transcendentale kwaliteiten:  Ruimte/tijd: we ervaren de wereld van begin tot eind. Er is geen mens op aarde die dingen achteruit ervaart. ( En nee, het hebben van een horloge is geen bewijs dat er tijd is ) Woorden/ betekenis: woorden hebben betekenis, we gaan er van uit dat we een boodschap van betekenis kunnen vormen met ons brein, en dat wij deze boodschap kunnen overbrengen tot een ander brein. Zelfbeeld: Je kunt niet empirisch aantonen dat je een zelf hebt. Geen microscoop / reageerbuis zal je laten zien dat je een identiteit hebt. Universele categorieen : invariante concepten, getallen. Er is geen bewijs voor, maar we weten dat ze bestaan. Ethiek (waar is ethiek? kunnen we het onder een steen vinden? Waar in de microscoop?) Causaliteit Teleologie Wetten van de logica Identiteit in de tijd Relevantie realisatie Verleden Bewustzijn Metafoor En ga zo maar door... Belangrijk om te beseffen is dat al deze transcendentale eigenschappen onderling verbonden zijn – Het is namelijk niet zo dat de werkelijkheid in stukjes is gehakt: en dat de ene kwaliteit kan bestaan zonder de andere. Integendeel, deze transcendentale eigenschappen functioneren als één samenhangend geheel . Transcendentale kwaliteiten zijn fundamentele principes en wetmatigheden (denk aan ruimte, tijd, causaliteit) die we als vanzelfsprekend aannemen, maar die an sich niet verklaard kunnen worden met empirisch bewijs. Neem als voorbeeld ons menselijk bestaan: onze ervaringen en leerprocessen vinden plaats in een f ysio-ruimtelijk tijdsveld . Evenzo, is ons zelfbeeld onlosmakelijk verbonden met onze persoonlijke geschiedenis. Wat we meemaken blijft doorwerken in ons latere bestaan. Kortom: ons zelfbeeld is alleen te begrijpen in relatie tot andere transcendente kwaliteiten (zoals tijd, ruimte, causaliteit en bewustzijn). Zelfs wanneer je iets eenvoudigs zegt als: de kersentaart in de etalage is rood, veronderstel je al de eerder genoemde transcendentale voorwaarden. Om zo'n uitspraak te kunnen doen, moet je deze axioma's al bij voorbaat accepteren. Dit zijn voorwaarden die noodzakelijk zijn om überhaupt kennis te vergaren. De grote zwaargewichten uit het militante atheisme: Richard Dawkins en Matt Dillahunty beroepen zich voortdurend op transcendente kwaliteiten zoals logica en waarheid, terwijl hun empirische wereldbeeld daar geen grondslag voor biedt. Empirisme vereist al bij voorbaat aannames die opzichzelf niet empirisch te verantwoorden zijn—iets waar ze compleet aan voorbij lijken te gaan. Reductio ad absurdum .  Betekent dit dan dat kennis onmogelijk is? En we niets kunnen weten of bewijzen? Nee, dat is nou juist waar het transcendentale argument beroep op doet: we moeten vertrouwen in deze aannames vanwege hun nut. We hebben ze nodig om een maatschappij op te bouwen, en de wereld te bestuderen. De ontkenning van deze transcendente waarden leidt tot absolute absurditeit -  want bij afwezigheid van universele principes of wetmatigheden is kennis onmogelijk. In andere woorden het TAG argument berust op een  reductio ad absurdum .  Oké, de samenhang tussen transcendentale eigenschappen is dus noodzakelijk om in de realiteit te kunnen functioneren. Maar hoe hangen deze kwaliteiten dan met elkaar samen? Is er een preconditie (voorwaarde) die ze allemaal verbindt en overstijgt? De ultieme preconditie In het klein, zien dat we dat deze transcendentale kwaliteiten kunnen worden verenigd met de menselijke geest. Major Briggs uit de serie Twin Peaks (David Lynch) Maar een begrensde geest kan natuurlijk nooit de totale samenhang van transcendente kwaliteiten zoals logica, moraliteit, ruimte, tijd, bewustzijn in zijn volledigheid bevatten.  Daarvoor moeten we uitzoomen, en kijken naar de grotere schaal: Want hoe anders werken ze samen, dan dat er een hogere (transcendentale) identiteit bestaat die ze allemaal bij elkaar houdt?  Dit is geen "goddelijke eenvoud" in een reductionistische zin, of het "Ene". In plaats daarvan heb je een oneindige geest nodig als preconditie . Dit is waar TAG filosofisch een krachtig argument wordt voor het bestaan van God. God is de ultieme preconditie (voorwaarde) —die alle andere transcendentale kwaliteiten verklaart. Want in tegenstelling tot de mens, kan de geest van God alle verscheidenheid in creatie bevatten. Het is de meest spaarzame verklaring - waar je de minste assumpties maakt  (in lijn met Occkams scheermes). Alternatieve verklaringen zijn onvolledig (platonisme*), of ongefundeerd (materialisme dat logica gebruikt terwijl het logica niet kan funderen). De drie-eenheid In de Geest van God kunnen de verschillende transcendentale eigenschappen worden verenigd . Het is verscheidenheid in eenheid. Hiervan zien wij eigenlijk al een afspiegeling in de leer van de Drie-eenheid: omdat het christelijke godsbeeld in zichzelf al meerdere modaliteiten vertegenwoordigt —Vader, Zoon, Geest—volmaakt verenigd in één wezen. Het toont ons hoe verschillende identiteiten een eenheid vormen, zonder de ander op te heffen. Disclaimer : * Het volstaat te benoemen dat platonisme een heel eind meegaat met de redenering van TAG, maar zoals de wetenschapsfilosoof Stephen R. L. Clark opmerkt faalt het Platonisme op het cruciale punt waar integratie just het meest nodig is. Door de oorsprong simpelweg te herleiden tot “het Ene”, kunnen Platoonse idealen wel naar eenheid verwijzen, maar bieden ze er geen verklaring voor de eenheid in verscheidenheid. Ze eindigen bij “het Ene” door samen te vloeien in singulariteit — een soort divine simplicity, die onrecht aandoet aan de rijkdom die we aantreffen in de realiteit. Voor de liefhebber: Het transcendentale argument wordt vaak onterecht aangeduid als een cirkelredenering, vooral wanneer het haaks staat op de tijdsgeest.

Het prototype van tovenaar zien wij op vele manieren in de maatschappij verschijnen. Meestal herkennen wij het archetype in de gedaante van de wetenschapper, leerkracht of de wijsgeer. De tovenaar kenmerkt zich door het feit dat hij een licht werpt op de waarheid die voor ons verborgen ligt. Dit fenomeen wordt perfect beschreven in één van mijn favoriete Arthur legendes, getiteld: ‘De roman van Silence’. Het boek is geschreven door Heldris van Cornwall, en draait om een jonge vrouw genaamd Silence. Silence groeit op in een tijd waarin vrouwen niet het recht hadden om land of rijkdom te erven. Als gevolg van dit onrecht, adviseerde haar vader om de ware identiteit verborgen te houden. Anders zou zij geen aanspraak kunnen maken op het nalatenschap van haar vader. Hierop besluit ze de identiteit van ‘ Silence ’ aan te nemen. Silence groeit uit tot een uitstekende goede ridder, en wordt mede dankzij dit feit aan het hof van de koning uitgenodigd. Gezien Silence de mannelijke identiteit aanneemt , zal ik - ook vanwege de leesbaarheid - nu steeds naar Silence verwijzen met het voornaamwoord ‘hij’ of ‘hem’ . Aan het hof van de koning, wordt Silence erop uit gestuurd om verschillende ruzies en geweldsincidenten op te lossen. Silence blijkt een betrouwbare ridder te zijn, die zich kenmerkt door zijn hoffelijkheid . In de aanwezigheid van de jonkvrouwen gedraagt hij zich voorbeeldig, respectvol in de omgang, en met goede manieren. Wanneer hij een tegenstander bevecht, doet hij dat volgens een erecode: hij zal zich niet laten verleiden tot een geniepige dolkstoot. Silence is een uitblinker tegenover de andere ridders. Dit zorgt ervoor dat hij de aandacht trekt van de echtgenote van de koning. Silence belichaamt de idealen van de ridder: strijdvaardig, avontuurlijk en hoffelijk. Al deze eigenschappen maakt dat de koningin verliefd raakt op de ridder. Ze probeert Silence te verleiden, en hem naar bed te krijgen. Maar Silence weigert het aanbod van de koningin, omdat hij ten eerste een ridder is, maar daarnaast in het geheim ook een vrouw. De koningin wordt woest nadat hij haar aanbod weigert. Zij gaat naar de koning en probeert Silence zwart te maken. Ze verteld hem dat Silence heeft geprobeerd haar te verkrachten. De koning weet zich geen raad. Silence is de beste ridder aan zijn hof, dus hij wil hem niet laten vallen. Daarom doet hij er in eerste instantie niets mee, dit tot ongenoegen van de koningin. Zij bedenkt een listig plan: ze heeft ooit een legende gehoord dat Merlijn gevlucht is naar de wildernis , en dat hij nu als een soort beest in het bos leeft. De legende beweerd dat Merlijn zich door geen enkele man laat vangen. Dit bracht haar op het snode plan om de ridder Silence te laten opzadelen met deze gevaarlijke en onmogelijke opdracht. Want, zo redeneerde zij, Silence kan dan enkel falen, en als hij in zijn missie faalt dan zal dat hem in kwaad daglicht zetten bij de koning. Zij besluit haar idee voor te leggen aan de koning die - omdat hij niet afweet van de legende - akkoord gaat met haar idee. De koning stuurt Silence er op uit Merlijn te vangen. De zoektocht naar Merlijn In de legende heeft Merlijn zich teruggetrokken uit de stad. Hij leeft nu in het woud net als een wilde beest (Nebuchadnezzar (Blake))) Het eerste wat Silence doet, is zich verdiepen in de persoon Merlijn, en een manier om hem te vangen. Hij heeft gehoord dat Merlijn is verzonken tot de staat van een harig beest. Hij zou alle herinnering aan zichzelf en de maatschappij zijn verloren. Eenmaal in de wildernis, zet Silence een val voor Merlijn klaar. Hij bakt wat vlees met de bedoeling om het als lokmiddel te gebruiken. Verder bereidt hij ook een aantal andere vallen voor. De opgezette val werpt gelijk zijn vruchten, in tegenstelling tot wat legende beweert, komt Merlijn al snel tevoorschijn. Hij volgt de geur en laat zich kennen door zijn menselijke natuur. Hij duikt direct op het vlees af. Hierop wordt hij extreem dorstig van het vlees. Hij kijkt naarstig om zich heen of er iets is om te drinken, en dan vallen zijn ogen op een voorraad aan honing - de volgende valstrik. Hij drinkt de honing op, maar is nu nog dorstiger. Vervolgens ziet hij ook de melk die zij heeft klaargelegd, hij drinkt en drinkt maar blijft dorstig. De volgende drank is wijn . Hier drinkt hij met volle teugen van. Totdat hij in slaap valt. Hij is volledig verdooft, en de ridder Silence slaat zijn slag om Merlijn te vangen. Lachen zonder eind Merlijn wordt versuft wakker, hij is verbaasd: ‘hoe kan het dat een man mij heeft gevangen’ Maar dan kijkt hij op naar Silence en barst hij uit van het lachen. Nu Merlijn wakker is, besluit Silence hem naar de stad te brengen. Hij heeft hem aan beide handen vastgebonden en neemt hem mee. Onderweg naar het hof van de koning, komen ze verschillende mensen tegen. Ze passeren een arme man die voorzichtig zijn mooie schoenen in de handen bergt. Merlijn begon te schaterlachen bij het aanschouwen van deze man. De ridder Silence reageerde verbaasd: "Waarom lach je om deze arme stakker?" Maar Merlijn gaf hem geen antwoord Vervolgens passeerde zij een groepje bedelaars die bij de kapel om een aalmoes vroegen. Toen hij hun zag, begon Merlijn weer te giechelen. Silence raakte geirriteerd: Waarom lach je om deze bedelaars, maar wederom gaf Merlijn geen antwoord. Eenmaal zij lang de kathedraal reden, zagen zij een vader die bij het graf stond dat door een priester werd ingezegend met wierrook. Ook bij deze situatie kwam Merlijn niet bij van het lachen. Silence was absoluut verontwaardigd: ‘waarom lach je om de vader die zijn kind verliest?’ Wederom kwam er geen antwoord uit Merlijn. De apocalypse : alles wordt geopenbaard Tot slot komt het gezelschap aan bij het paleis. Het hof was gevuld met ridders uit het hele land, een non en het koningsechtpaar zelf. Het moet gezegd worden, dat de koningin compleet verbaasd was toen zij zag dat het Silence gelukt was Merlijn te vangen. De ridder had de onmogelijke queeste behaald. De ridder Silence deed een diepe buiging naar de koning, en leverde de tovenaar aan hem uit. De tovenaar keek om zich heen, en raakte uiteindelijk - hoe kan het ook anders -verwikkeld in een grote lachbui. Iedereen raakte gefrustreerd: ‘Vertel ons waarom je zo aan het lachen bent?’ De tovenaar gaf geen antwoord. ‘Ik begrijp er niets van. Onderweg hier naartoe barstte hij ook al meerdere keren in lachen uit bij het zien van voorbijgangers,’ zei Silence verward.Iedereen keek de tovenaar met glazige ogen aan, compleet overrompeld door zijn uitgelaten stemming. Maar juist die verbaasde blikken maakten het voor Merlijn alleen maar grappiger. Zijn lachbui zwol nog verder aan en het duurde dan ook enige tijd voordat hij weer tot bedaren kwam. Uiteindelijk kwam de tovenaar weer bij zinnen. Nadat hij zich volledig had herpakt, antwoordde hij het gezelschap. Hij verklaarde dat uiterlijke schijn vaak bedriegt en dat dingen anders zijn dan ze lijken. Zo legde hij uit dat de arme man , die zo trots was op zijn schoenen, hier veel geld aan had uitgegeven — een investering die niets waard was, omdat hij zou sterven voordat hij zijn huis bereikte. De koning zond zijn soldaten eropuit om dit te controleren, en wat blijkt: de arme man is inderdaad op de stoep naar zijn huis overleden. ‘Waarom bleef je dan lachen om de arme bedelaars die voor de kapel staan om eten en geld?’ vroeg Silence. De tovenaar verklaarde dat de bedelaars geen reden hadden om te bedelen om het kleinste hapje voedsel, omdat zij in werkelijkheid een grote schat hadden begraven onder hun bedelkleedje. Ze hielden enkel de schijn in stand, om zo hun rijkdom te verbergen. ‘Waarom dan lachte je om de vader die huilde bij het graf van een kind?’ Ik lachte omdat de vader geen reden had om te huilen. De werkelijke vader van het kind was de priester die het graf bewierookte. De vader had dus niet hoeven te huilen, want hij zou anders gedwongen zijn het kind van de priester op te voedden. Bedrog aan het hof Dan rijst tot slot de vraag: waarom begon Merlijn te lachen toen hij arriveerde aan het hof van de koning? Merlijn wendde zich tot de koning en verklaarde dat er drie mensen zijn die worden bedrogen en dat er drie mensen zijn die anderen bedriegen. "Allereerst de koningin, zij bedriegt de koning omdat zij vreemd gaat. Haar geheime liefde is aanwezig in de zaal. Hij heeft zichzelf vermomd als non, maar is in werkelijkheid een man. In dit aspect is de koning bedrogen, en dat maakte dat ik moest lachen. Tegelijkertijd ben ik - Merlijn - zelf bedrogen, en daarom lach ik ook om mijzelf. Want ik dacht voor een ogenblik dat ik mij door een man had laten vangen, maar Silence is in werkelijkheid een vrouw." De koning beval hierop zijn soldaten, om de kleren van de non en Silence uittrekken, en zo de waarheid aan het licht te brengen. Hieruit bleek dat Merlijn het inderdaad bij het rechte eind had. Tevens bemerkte hij dat de aanklacht van zijn echtgenote tegen Silence geheel beruste op een leugen , gegeven dat Silence een vrouw was. En ze leefden nog lang en gelukkig De koning kwam tot de realisatie dat de reden voor deze bizarre situatie veroorzaakt was, door de achtergestelde positie die vrouwen hadden gekregen in de samenleving. Vrouwen mochten binnen hun familie geen land of rijkdom erven. Zodoende besloot de koning daar verandering in te brengen: vrouwen zouden vanaf nu ook erfrecht krijgen. Een opeenstapeling van bedrog, heeft uiteindelijk - middels de lachbuien van Merlijn - in een interessante twist tot het herstel van de normale orde geleidt. Hierin lezen wij de roeping van de magiër, om de werkelijke waarheid die zich schuil houdt achter allerlei schijnvertoningen naar voren te brengen. Merlijn vertegenwoordigt de geest van wijsheid en het vermogen om mysteries te doorgronden en geheimen onthullen. Referentie Dit script is gebaseerd op de analyse van Jonathan Pageau in zijn video Merlin's Last Laugh: https://www.youtube.com/watch?v=w1nzp03Uzpg

Ieder jaar nodigt Koning Arthur zijn ridders uit om de kerstfestiviteiten bij te wonen. Eenmaal in de aanwezigheid van zijn gasten vraagt Arthur of er iemand is die een spannend verhaal wil delen. Na dit verzoek verschijnt er een mysterieus gedaante in de troonzaal. Het figuur waant zich in een groen gewaad en rijd op een groene ros richting de tafel met gegadigden. Hij draagt geen pantser, maar heeft een dreigende hakbijl in zijn handen geborgen. De zaal wordt muisstil, en kijkt in huivering toe. De groene ridder kondigt een vriendschappelijk kerst spel aan: hij zoekt een dappere held die hem durft te treffen met een bijl, onder de voorwaarde dat deze persoon zelf een klap met de bijl krijgt in exact één jaar en één dag tijd. Het blijft lange tijd stil aan het hof. Niemand van de ridders durft de uitdaging aan, behalve sir Gawain, Arthur's neefje. Gawain gaat ervan uit dat hij niks te vrezen heeft zolang hij de groene ridder met de bijl weet te doden. De groene ridder overhandigt Gawain zijn hakbijl ("The Green Knight" 2021, David Lowery) De groene ridder overhandigt de hakbijl aan Gawain, en knielt voor hem neer. Gawain slaat met een snelle beweging toe op diens onbeschermde hals. De groene ridder is geveld, zijn kop rolt over de plaveien. Gawain is opgelucht. De heersende spanning in de zaal verdwijnt met onmiddellijke ingang. Echter, tegen alle verwachtingen in raapt de groene ridder zijn eigen hoofd weer op. Hij herpakt zichzelf, staat op, en herinnert Gawain aan zijn belofte. Over precies één jaar en één dag zullen de twee elkaar weer treffen, ditmaal bij de groene kapel, om het spel te voltooien. Moeder Natuur De groene ridder symboliseert een bijzonder archetype die ook te verstaan is onder de vrouwelijke variant: moeder natuur . In deze personificatie treffen wij de gecompliceerde interactie tussen natuur en de mens: want zij kent twee gezichten: Enerzijds, is zij verwelkomend: wij kunnen schuilen onder het bladergewas, genieten van de mooie vogelenzang, proeven van haar vruchten en van nieuw leven. Maar anderzijds bergt zij roofdieren, onkruid, doornen ,  en brengt ze de beestachtige kwaliteiten in ons naar boven. Wanneer wij aan haar zijn overgeleverd komt de schaduw in ons naar boven - wij lezen het in Lord of the Flies [1]. Of in de Odyssues van Homer waarin de heks Circe mannen in beesten veranderd doormiddel van haar toverdrank [2]. Lord of the flies cover (William Goulding) Wij zien het ook terug bij dieren, wanneer men tamme varkens loslaat in de natuur, zullen ze in mum van tijd veranderen in wilde beesten . Ze zullen slagtanden en haar uitgroeien en zich agressiever gedragen dan op de boerderij. Dat Gawain over een jaar een slag van de Groene Ridder kan terug verwachten, illustreert het principe dat de natuur erop gezet is om de wereld te heroveren op de mens. Het archetype heeft wat dat betreft overeenkomsten met het verslindende moeder (Engels: devouring mother) complex: de godin Kali uit de hindoeïstische traditie of Gaia die de triomf van natuur over de mens brengt. Het is enkel door de aanwezigheid van de tegengestelde krachten, dat er sprake is van een evenwicht, wanneer deze uit balans raakt zien wij verval. Wij zien dit principe bijvoorbeeld terug in apocalyptische fictie (zoals de "Last of Us" [3]) waarin de natuur weer de overhand krijgt - steden overwoekerd zijn door planten en de mens tot slaaf gemaakt wordt door een klein organisme (zoals een schimmel of parasiet) . Dit scenario staat in schril contrast tot de wereld van nu , waarin wij als mensen de natuur uitputten. Het hof van Eden De mens heeft de nodige kennis, om aan de natuur te ontstijgen, opgedaan in het hof van Eden. Door van de verboden vrucht te eten kreeg men grip op de orde van de natuur (zie blog over het Magier archetype ). De mens heeft dit echter gedaan onder invloed van de grote bedrieger - Satan - de kosmische kracht die zich met valse list opwerpt als Gods gelijke [4]. Nadien is de mens uit de tuin verdreven, en draagt hij de smet van de gebeurtenis in Eden met zich mee de toekomst in. Het groene man motief verwerkt in een kloosterkerk in Vendôme, France) In verschillende kerken en publieke gebouwen in Engeland treft men het motief van de groene man verwerkt in de muren. Met zijn gezicht verhuld in bladeren, herinnert hij ons aan het verleden dat wij met ons meedragen: een artefact voor de oerchaos en het heidense verleden dat ons teistert. Door naar de bijl te grijpen, openbaarde Gawain zijn persoonlijke gebreken - de natuur die elke mens verborgen probeert te houden. De ridder laat hiermee zijn potentie tot wreedheid zien. Hij houdt zich de illusie voor dit te doen omwille van een hoger doel (het beschermen van de koning), terwijl het in werkelijkheid is om de ego te dienen (succes vergaren en daarmee zichzelf te kronen). Evenzo, bedriegt de moderne mens zich met de gedachte dat hij het primitieve denken is ontstegen - terwijl hij in realiteit nog geboeid is door zijn beestachtige natuur . Wreedheid van de Mens Om in de woorden van Nietzsche te spreken: "Haast alles wat wij hoge cultuur noemen, berust op de vergeestelijking en verdieping van de wreedheid . Het wilde dier is alles behalve dood, het leeft en gedijt, het heeft zich alleen vergoddelijkt." [5]. 'Elk wereldbeeld ontleend zijn heerlijkheid aan de wreedheid. De Romeinen hadden de arena, de Christenen openbaarde de wreedheid bij het kruis, en de Spanjaarden hadden de stiergevechten en de brandstapel.' Tegenover die wreedheid staat een prijs. Zij die de klappen uitdelen, kunnen ze terugverwachten. En zo gebiedt het dat Gawain - de ridder waarmee wij onszelf kunnen identificeren - na de slag moet terugkeren naar het rijk van de groene heer. De mythe speelt zich volgens traditie af rond oud- en nieuw, en dit is met voorbedachte rade. Want de groene ridder staat symbool voor dood en wedergeboorte . Natuur brengt namelijk leven, maar ook dood voort. Net zoals de ridder hebben wij de natuur gekoloniseerd, en getracht haar te onderwerpen aan onze wil en begeerte. Nu gebiedt het de natuur ook om af te rekenen met ons: het verlangt van ons dat wij de zondes terug betalen. De welvaart in onze maatschappij berust op de wreedheid. Wij verwachten dat de uitgebuite natuur zich over ons zal wraken. En daar zijn aanwijzingen voor als je het laatste nieuws over het klimaat leest. Doornenkroon De zonde die een deel uitmaakt van ons verleden, moet eens worden terugbetaald . De groene ridder wacht aan het einde van je levensweg om de balans op te maken: 'Hoe groot is jouw carbon footprint ?' Als het volledig op ons neerkwam om de lasten van de wereld af te lossen, dan zouden wij hopeloos verloren zijn. De heilzame weg is immers recht en smal. Christus wordt gekroond met doornen, de prijs op de zonden (Odilon Redon, 1895) Christenen vinden hun heil bij Christus - die zelf onschuldig was - en daardoor de smet van Eden op zich kan nemen. De natuurlijke wreedheid, zoals men die aantreft in de natuur, heeft zich op Jezus doen ontgelden. Christus heeft met zijn kruisoffer alle obstakels van zonde weggenomen. Dit wordt gesymboliseerd door de kroon met doornen die Jezus tot zich nam: doornen waren een prijs op de zonde uit Eden (Genesis 3:18), en representeren de barrière. Doorns beschermen immers de vruchten van een plant. Dit beeld van doornen als barrière wordt ook gebruikt in Exodus 3 waarin Mozes, dan nog in ballingschap , eerst de brandende doornstruik ziet (dus een lager symbool), voordat hij God's werkende hand erin herkent. In dit geval symboliseert de doornstruik een geestelijke barrière, want Mozes begrip is gesluierd voordat hij God ontdekt. Met Christus' offer kwam er een ommekeer: nadien hoeven wij niet langer met barrières te leven, maar hebben wij direct toegang tot God. Slot Het feit dat wij door genade gespaard zijn betekent echter niet dat wij de aarde verder naar de verdoemenis moeten helpen. Wanneer men de lijn van Jezus doortrekt komt men immers tot de logische conclusie dat genade zich uitstrekt tot alle facetten in het leven. Wij hebben alles hier op aarde slechts per gratie gekregen. Het siert de mens daarom om zich fatsoenlijk te gedragen, omdat men alle bezitting in deze wereld enkel in bruikleen heeft. Na dit leven, moeten wij onze bezittingen weer - in goede conditie - teruggeven aan de rechtmatige eigenaar. Bronnen William Gouldling, Lord of the Flies (Sept 17, 1954) Homerus, Odysseus (~ 800 v.Chr.) Neill Druckmann, Last of Us, HBO (2023) Kenneth Michael Florence, The Green Knight and the Paradigm of De-souled Symbolism, Symbolic World https://thesymbolicworld.com/content/the-green-knight-and-the-paradigm-of-de-souled-symbolism (Sept 14, 2021) Friedrich Nietzsche, Voorbij goed en kwaad (1886)

In zijn zoektocht naar de Heilige Graal wordt Lancelot uitgezonden naar het donkerste gedeelte van het woud, daar waar geen pad naar toe leidt. De reis door het Onbekende, is een terugkerend motief in ridderverhalen. Het is uiteindelijk de zoektocht, en niet het object wat tot de transformatie leidt. Als kind was ik altijd al gefascineerd door de epische verhalen van koning Arthur en Prins Valiant. Nu hoop ik met deze blog mijn oude passie weer aan te wakkeren, en mij te storten in de historische, religieuze en mythologische context die de ridders omgeeft. Veel leesplezier. De Heilige Graal Het koninkrijk van Camelot was in verval geraakt. In een laatste poging het tij te keren zond koning Arthur zijn beste ridders - de ridders van de ronde tafel - eropuit om de graal te vinden, want de graal zou een magische uitwerking kunnen hebben op Camelot. Alle ridders verlaten het koninkrijk en komen elk afzonderlijk aan bij een diep donker woud . Een paar van de ridders raken verdwaald in het bos, nog minder overleven het. Van degene die het wel overleven, vindt slechts één iemand de Heilige Graal. Hij stijgt echter op naar de hemel en blijft daar voor altijd in gelukzaligheid. De legende van de Heilige Graal heeft een aantal onderliggende psychologische thema's, die naar ik meen uiterst relevant zijn voor de lezer: Elk mens bereikt op een gegeven moment het punt in zijn leven, dat hij in nood verkeert: waarbij zijn thuissituatie of persoonlijke gesteldheid (zijn ' koninkrijk ') in verval is geraakt. Van daaruit heeft hij twee opties: 1. Hij kan zijn levenswijze voortzetten en wachten tot het bittere noodlot toeslaat: de ondergang van zijn 'koninkrijk' 2. of hij gaat op zoek naar zijn persoonlijke Heilige Graal. De Queeste naar de Heilige graal, zal je altijd leiden naar de plek die het meest donker voor je is. Datgene wat je het meeste vreest en wilt vermijden, is de poort tot persoonlijke groei . Sommige mensen verdwalen in hun lijden en verlaten het bos nooit en te nimmer. Maar zij die dat wel doen, zijn altijd sterker en beter dan tevoren. Sommige van hen vinden misschien zelfs hun Heilige Graal. Zij die dat doen, stijgen op naar het 'hemelse' koninkrijk en leven een gelukzalig leven. Maar geen van allen zal terugkeren naar het gebroken koninkrijk. Veel mensen die in nood verkeren, blijven vasthouden aan het afbrokkelende koninkrijk: dit komt doordat zij de chaotische en verraderlijke natuur van het donkere woud vrezen. Het woud is vergelijkbaar met het onbekende. In het woud kom je jezelf tegen: je wordt geconfronteerd met je eigen angsten, littekens en gebreken. Draken De reis door het onbekende is niet zonder gevaren: er liggen Draken op de loer. De draak staat symbool voor chaos, het onbekende en de ongerepte natuur ( zie ook Chaoskampf motief ). Zij zitten je persoonlijke groei en verlossing in de weg. Tegelijkertijd valt er ook veel te winnen, want draken waken meestal over een waardevolle schat [1]. Wij zien dit motief eigenlijk al terug in het hof van Eden, waar de Serpent over de boom van kennis waakt. Om in de wijze woorden van Jordan Peterson te spreken: 'Als je de serpent niet confronteert zal hij uitgroeien tot een draak.' - Jordan Peterson De origine van het drakensymbool is onbekend, maar men speculeert dat het een samenvoeging is van verschillende soorten roofdieren: in andere woorden de draak is het ultieme roofdier. Het schijnt dat apen in de natuur geluiden maken om het onderscheidt te maken tussen deze drie verschillende categorieën: 1) schepselen op het land, 2) dieren met klauwen om te klimmen en 3) roofdieren die vanuit de lucht doden. Dat zijn allen categorieën die wij vertegenwoordigd zien in de draak. Dikwijls worden draken immers afgebeeld als de monsterachtige samenvoeging van een serpent, leeuw en vogel . Daarnaast kan de draak vuurspuwen , wat interessant is omdat vuur zowel de grootste vriend als de grootste vijand van de mensheid was. Draken zijn een terugkerend fenomeen in games zoals Skyrim, D&D en Dragon's Age. In dit geval fungeren ze als een substituut voor de werkelijke problemen die je in het leven kan aantreffen. Als je niet toegewijd bent aan het leven, maar wel aan videogames, dan betekent dit mogelijk dat je in je eigen leven nog geen draak hebt gekozen die je voldoende uitdaagt. Joris en de Draak Vele heldenverhalen getuigen van de strijd tussen ridders en draken. Wellicht het bekendste voorbeeld van dit motief vinden wij terug in de legende van Joris en de Draak. Dit verhaal raakte in zwang gedurende de kruistochten. De heilige Sint Joris (saint George) werd geboren in de derde eeuw na Chr. in Turkije, wat destijds onderdeel uitmaakte van het Romeinse rijk. Hij was een soldaat in het Romeinse leger, maar weigerde zijn geloof af te zweren wat leidde tot zijn martelaarsdood in 303 na Chr. De legende van Joris en de Draak spreekt over een dorp dat geteisterd werd door een draak, die offers eiste. Om het wezen gunstig te stemmen, begon het dorp dagelijks een schaap te offeren. Dit bleven zij doen, totdat er geen schapen meer over waren. Daarna zag de koning zich genoodzaakt om de kinderen van het dorp te offeren. Elke dag werd er een loting gehouden om te bepalen wie de volgende slachtoffers zouden worden. Meerdere dagen verstreken, en vele kinderen werden opgepeuzeld door de draak. Pas toen de prinses werd verkozen als volgend slachtoffer, raakte de koning in paniek. Hij beloofde zakken met goud op voorwaarde dat de loting zou worden overgedaan. Echter, het volk weigerde deze ongelijke behandeling, dus werd de prinses geboeid en uitgezonden als offer. Het geschiedde dat Sint Joris op die dag de geketende prinses aantrof. De prinses zou spoedig worden overgeleverd aan de Draak . Joris was diep geschrokken toen hij kennis nam van de tirannie van dit boze wezen. De verering die bij het begin nog te permitteren leek d.m.v. schapen te offeren, werd gaandeweg meer corrupt. Tot het punt dat de dorpelingen hun toekomst - namelijk hun kinderen - op offerde aan de Draak. De ridder kreeg diep medelijden met de staat waarin het koninkrijk verkeerde, en bood zich aan om de draak te vernietigen. In die overtuiging belichaamt hij het patroon van de aartsengel Michael die zich heeft toegewijd aan de vernietiging van serpenten. Evenals dit prototype zette sint Joris dapper schreden richting de vijver waar de draak zich bij vertoefde. Hij merkte een kwetsbaar stukje huid onder de arm van de draak en trof het beest aldaar tussen de schubben met zijn lans. Net als de draken, zijn er bepaalde invloeden van buitenaf of uit het onbewuste die ons in de greep kunnen houden. Wanneer wij nalatig of naïef zijn ten opzichte van de schaduwkanten van onze persoonlijkheid, kunnen deze als een gezwel uitgroeien tot buitengewone proporties. Ze kunnen er voor zorgen dat je gebukt gaat onder je angsten en driften en je je persoonlijke potentie gewillig als een slaaf opoffert. Daar tegenover staat de beloning die je te wachten staat als je je eigen demonen bestrijdt. Een deel van de buit die je aantreft bij het bestrijden van een draak is je heldhaftige karakter dat daarvoor onvoldoende ontwikkeld was. Het is je intrinsieke menselijke potentie die manifest wordt. De Prinses Naast schatten zijn prinsessen een gewilde buit voor draken. De prinses is vaak een maagd , en vertegenwoordigt daarmee toekomstige potentie. Aangezien ze nog niet getrouwd is symboliseert zij het potentiaal om een nieuwe familie te starten en een nieuw (zaliger) koninkrijk te vestigen. De ridder moet transformeren, voordat hij haar hand verdient. Hij moet zijn demonen bevechten (de draak) om haar voor zich te winnen. De prinses leidt ons naar verandering, wedergeboorte, vernieuwing. De prinses is het tegenovergestelde van de hoer of de succubus . De succubus verleidt ridders immers van het rechte pad. De prinses zorgt er daarentegen voor dat de ridder zich ontwikkelt tot zijn ideale versie. Ze inspireert zoals een Muze . De Draak uit Openbaringen Men treft de draak overigens niet alleen op individueel niveau, het fenomeen kan namelijk ook betrekking hebben op de samenleving als geheel. De draak symboliseert in dit geval een kwaadaardig systeem dat zich in de stad of het land nestelt. Het is een soort vloek die op de maatschappij ligt: denk daarbij aan corruptie, een criminele onderwereld, of een bepaalde ideologie of tirannie. De draak breidt zijn macht uit tot alle hoeken en gaten, en verhinderd dat de samenleving tot bloei komt. Op een enkeling na, durft niemand zich er tegen te verzetten. Het zijn de kinderen die het eerste slachtoffer worden van zijn invloed. De kinderen zijn bepalend voor de toekomst , dus het is een slechte zaak wanneer de maatschappij haar offert: het verhindert daarmee namelijk haar eigen kansen op het stichten van een nieuw koninkrijk . De rode draak uit Openbaringen staat symbool voor het kwaad dat de samenleving corrumpeert. In openbaringen 12 lezen wij dat de draak schuimbekkend toekijkt naar de vrouw uit wie het kind geboren wordt. Hij achtervolgt haar en wil haar kinderen verslinden . Het patroon van de draak manifesteert zich in koning Herodus de Grote die de moord op alle nieuwgeborenen in Bethlehem verordent om zo te voorkomen dat het heilige kind geboren zou worden: het kind dat een nieuw koninkrijk zou vestigen. Evenals de draak verhinderd Herodus dus de weg naar verlossing : een betere toekomst. De Krijger Ridders worden voor het eerst beschreven in de vroege Middeleeuwen, maar als wij dieper het verleden in duiken dan treffen wij bepaalde eigenschappen al aan bij de klassieke helden zoals Achilles, Hercules en Perseus. De psycholoog Carl Jung associeert deze figuren met het oerbeeld (of archetype) van de Krijger . Het is de taak van de krijger om het koninkrijk te beschermen , of om juist dingen af te breken die niet heilzaam zijn - om zodoende weer ruimte te maken voor iets nieuws en leefbaars. De krijger is mentaal en fysiek sterk en zorgt ervoor dat hij voorbereidt is wanneer de strijd losbarst. Bij conflicten is hij hyper gefocust op zijn doel, en sluit zich - gedurende een missie- af van al zijn emoties : hij onderdrukt de angst en twijfel die door zijn eigen gevoelens worden opgewekt of door de intimidatie van zijn tegenstander. Wat betreft de kille houding gaf Robert Moore de volgende 'logische' verklaring [2]: Er is geen ruimte voor emoties, daar de krijger ruimte nodig heeft om zijn zwaard te zwaaien... Het risico van de krijger is dat hij in deze apathische toestand blijft hangen. De schaduwzijde van de krijger wordt ook openbaar in de god Ares uit de Griekse mythologie. Ares is impulsief, ontactisch, hondsbrutaal en vatbaar voor woede uitbarstingen. De kracht van de krijger ligt daarom in zijn zelfbeheersing . De Schotse vrijheidsstrijder William Wallace is een bekend voorbeeld van iemand die het krijger archetype belichaamt. Hij staat op als een leider voor zijn volk, en vecht voor de vrijheid waar hij zo heilig in gelooft. Vrijheid is niet gratis, het gaat gepaard met strijd - en het kost vaak levens. Tegenwoordig tref je het krijger archetype aan in het leger, politie of brandweer. De ridder onderscheidt zich van de krijger in het feit dat hij naast fysieke kracht ook waarde hecht aan hoffelijkheid en romantiek . De ridder is daarbij ook plichtsgetrouw aan zijn koning of zijn heer. Hij leeft aan de hand van een bepaalde ere code. De Soldaat In de bijbel vinden wij op meerdere plekken het archetype van de ridder terug. Zo gebruikt Paulus het beeld van een soldaat als analogie voor de houding die een gelovige zou moeten aannemen. In de tweede brief aan Timotheüs schrijft hij het volgende: "1 Mijn kind, wees sterk door de genade in Christus Jezus. 3 Deel in het lijden als een goed soldaat van Christus Jezus. 4 Iemand die in krijgsdienst is laat zich niet afleiden door het leven daarbuiten, want zijn bevelhebber moet tevreden over hem zijn. " (Timotheus 2: 2 vers 1, 3-4. NBV) Het beeld van een soldaat wordt gekenmerkt door: loyaliteit en de geest van opoffering . Een soldaat zal niet vluchten te midden van onheil, maar blijft trouw aan de idealen die aan hem zijn bedient. Hij is nota bene bereidt zijn leven op te offeren voor een hoger doel. Door soldaten bloot te stellen aan vele oefeningen, probeert het leger bepaalde acties aan te leren als automatisme . In tijden van oorlog, is het immers uitermate belangrijk dat soldaten bevelen per direct kunnen uitvoeren. De militair dient hierbij de eigen gedachten te verstommen, en te vertrouwen op de bevelen van boven. Anders riskeert hij door twijfel en aarzeling te worden overvallen. Het aspect van vertrouwen en loyaliteit is evenzeer van toepassing in het leven van een gelovige. In de bijbel lezen wij talloze voorbeelden van mensen die voor een onmogelijke opdracht stonden: een opdracht die dikwijls het verstand te boven ging. Denk aan Noach die wordt gevraagd om een Ark te bouwen, of aan Mozes - de stotteraar - die geroepen wordt tot leider , of aan Jozua die 7 maal om de muren van Jericho moesten lopen om de stad te veroveren. Wat deze Bijbelse figuren gemeen hebben is dat zij, ondanks de absurditeit van de kwestie, de hemelse bevelen uit wisten te voeren door een stap in het geloof te zetten. Paulus roept ons op om net als de militair vertrouwen te hebben in de missie, in plaats van te lopen stamelen . Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Zeker als je jezelf als een rationeel mens beschouwt. Want hoe kan een rationeel mens zich nu overhalen tot een stap in het geloof. Geloof is ten slotte het vertrouwen in datgene wat onzichtbaar is. De ridder van het geloof Dit brengt ons bij de Deense Filosoof Søren Aabye Kierkegaard. Volgens Kierkegaard is de ridder van geloof niet gekarakteriseerd door zijn voltallige kennis over het geloof, maar in plaats daarvan geeft hij zijn geloof blijk in zijn handelingen . In zijn preambule Fear and Trembling schreef hij het volgende: 'Geloof is als een proces. Het kenmerkt zich door een voortdurende streven naar de ultieme versie van zichzelf, niet in het begrijpen van zichzelf.[3]' In de film The Seventh Seal [4] ontmoeten wij de gedesillusioneerde ridder Antonius Block. Hij was onderdeel van de kruistochten, en is nu op weg naar huis, maar bevindt zich in een door de pest geteisterd Europa. Het duurt niet lang of ook hem treft het onheil, hij kruist namelijk wegen met Magere Hein zelf. De ridder daagt de Dood uit tot een potje te schaken in de hoop zijn noodlot uit te stellen en antwoorden te krijgen op de metafysische vragen die hem dwars zitten. De ridder Antonius bevindt zich in een logische paradox : Enerzijds heeft hij geloof nodig om de rationaliteit achter zich te laten, en anderzijds beseft hij zich dat hij geen geloof kan verkrijgen zolang hij zich aan zijn rationaliteit vastklampt. Echter zien wij in de film, dat Antonius ondanks zijn twijfels een heilzame daad verricht. Om terug te grijpen op het beeld van Paulus; de geest van opoffering wordt openbaar in Antonius. Hij stelt zich ondanks zijn geloofstwijfel dienstbaar op, en grijpt de aandacht van de Dood, waarmee hij uiteindelijk een jong gezin helpt ontsnappen aan haar greep. Het is een onzelfzuchtige daad, en daarmee een uitdrukking van zijn geloof . Hoewel Antonius zijn vesting weet te bereiken, duurt het niet lang of de Dood klopt aan de deur. Wanneer hij zich beseft dat hij niet langer de danse macabre kan ontspringen, spreekt hij in wanhoop nog een laatste smeekbede uit naar God. Dit zou op het eerste gezicht suggereren dat zijn geloof zwak is. Echter, het feit dat Antonius z'n zekerheid zo laag is, is precies de essentie van geloof - want zoals Kierkegaard zegt: geloofszaken berusten niet op zekerheden en feiten, integendeel geloofszaken moeten met vrees en beven worden aangepakt. Zie Filippenzen 2:12 (NBG51): [12] Daarom, mijn geliefden, gelijk gij te allen tijde gehoorzaam zijt geweest, blijft, niet alleen zoals in mijn tegenwoordigheid, maar nu des te meer bij mijn afwezigheid, uw behoudenis bewerken met vreze en beven (Filippenzen 2:12 NBG51) Geloof is een levenswerk. Het is niet verworven in een vlaag van passie of ambitie. Het is een proces onderworpen aan periodes van groei en periodes van strijd. Dit onvermijdbare aspect vinden wij ook terug in de naam van God's uitverkoren volk: Israel. Wat betekent : Worsteling met God. Slangen en ladders De ridder van het geloof onderscheidt zich van de gewone mens. Want hij maakt in elke fase een stap naar de oneindigheid. De valse serpenten slagen er niet in om hem van dit pad naar zaligheid te doen dwalen. Hij beklimt de jacobsladder en voegt zich gaandweg aan het ultieme beeld, wat wij terugvinden in Christus. Hij doorloopt de stappen naar vereniging met God: Theosis . De ultieme soldaat De film Fight Club [5] beweert dat alles een kopie is van een kopie. Deze observatie past goed in het Christelijk beeld: want volgens de Bijbel is er ook niks nieuws onder de zon. Als christenen geloven wij dat het ooit begonnen is bij de eerste onbewogen beweger "the unmoved mover". Deze eerste 'beweger' schiep de mens naar zijn beeld (de imago dei ): en dit beeld wordt tot de voleinding 'gekopieerd'. Wij mensen zijn memetische wezens , wat betekent dat onze identiteit begint bij imitatie . Paulus zegt dat wij het beste onze aandacht kunnen vestigen op het ultieme beeld: Christus. Hij vertegenwoordigd de geest van liefde en opoffering het beste, want hij bracht niet enkel verlossing voor de vreemdelingen (zoals ridder Antonius), maar ook voor hen die Hem haten . Christus is de ultieme soldaat. Christus volgen is makkelijker gezegd dan gedaan. Wellicht ben je net als mij terughoudend als het gaat om het maken van een geloof sprong. Het is in dat geval belangrijk te beseffen, dat wij in ons mensenleven al voortdurend leunen op bepaalde beweringen die berusten op geloof. Zo proberen wij bijv. complexe fenomenen te vangen met onze concepties en theorieën, maar als wij kritisch naar onszelf zijn: kunnen wij geen categorieën herleiden uit de materie zelf. De categorisatie is niet een op zichzelf staand gegeven, het is een aanname of in andere woorden: een sprong in geloof . Wat dat betreft is de realiteit een reflectie van onze geest. Zoals de filosoof Rene Descartes eens beweerde: ‘we beschrijven niet de wereld die we zien, maar we zien de wereld die we kunnen beschrijven.[6]’ Kortom, een mens kan niet zonder geloof. De realiteit waarin wij ons bevinden gaat ons menselijk verstand dikwijls te boven. Pas wanneer wij onze aandacht vestigen op Christus, zullen wij de geestelijke context waarin wij leven kunnen begrijpen. Christus biedt ons het raamwerk van waaruit wij de realiteit in al haar facetten - goede en kwade fenomenen - kunnen verstaan. Hij is gekomen om een nieuw koninkrijk te stichten en om ridders te rekruteren die dit nobele doel willen dienen. Ridders die handen en voeten willen geven, zodat God's koninkrijk een realiteit wordt op aarde. Ondersteunend materiaal Jordan Peterson, Maps of Meaning (26 Maart 1999) Robert Moore, King warrior magician lover (1990) Søren Aabye Kierkegaard, Fear and Trembling (16 Oktober 1843) Ingmar Bergman, Het zevende zegel (The Seventh Seal) (1957) Chuck Palahniuk, Fight Club (1999) René Descartes, Meditationes de prima philosophia (1641) Extra Er zijn een aantal facetten van een ridder die ik uiteindelijk niet in deze blog behandel, maar die wel interessant zijn om te bestuderen, daarom wil ik ze wel onder de aandacht brengen. Dit betreft de volgende motieven: De schaduwzijde van de ridder (zwarte ridder, kingslayer) De laatste ridder : Don quixote (waanzinnig) Natuur: de groene ridder De tempelridders.

In de film Blade Runner 2049  (2017) zien we een wereld die in verval is geraakt. De hoofdpersoon, Joe, verlangt naar zingeving, maar zijn bestaan is kunstmatig. Zijn partner is een geprogrammeerde AI-girlfriend — een virtuele vriendin zonder fysieke vorm of echte wederkerigheid. Joe beschikt niet over een eigen identiteit; hij is eigendom van de staat en leeft in dienst van haar bevelen. Hij is een replicant - een automaton zonder vrije wil — een robot in mensengedaante. De wereld waarin hij leeft is een product van uitbuiting en hebzucht, en is daardoor verworden tot een troosteloze woestenij. Planten groeien er niet meer; de aarde is dor en onvruchtbaar geworden — als een vrouw in de menopauze, niet langer in staat nieuw leven te dragen. Wanneer de hoofdpersoon wordt uitgezonden naar een afgelegen planeet - om in opdracht van de staat een dissidente robot te doden, vind hij een teken van leven - een plantje. Hij komt tot de openbaring dat er een kind verwekt is door een replicant. Iets wat tot voor kort als onmogelijk werd beschouwt, het is een wonder. Het zijn twee werelden die elkaar kruizen: het mannelijke (vader) en het vrouwelijke (moeder). Maar daarbij ook de wereld van de robots en de wereld van mensen. De luitenant Joshi waakt over de stad en voorkomt dat de robots zich inmengen in de mensenwereld (Blade Runner 2049, 2017) De film Blade Runner 2049  biedt een interessant perspectief op het archetype van de beschermvrouwe  — een symbolische figuur die zich ontfermt over de poorten van de samenleving en de overgang tussen twee werelden bewaakt. Ook in deze film zien we een duidelijke grens tussen twee werelden: die van de creatie (de replicanten) en die van de creator (de mens). Binnen dit spanningsveld verschijnt het personage van de luitenant , die fungeert als bewaker van deze grens. Zij vertegenwoordigt, volgens symbolist Jonathan Pageau [1], het archetype van de beschermvrouwe. De luitenant doet er alles aan om te voorkomen dat het nieuws over het bestaan van een kind — een geboren kind uit een replicant — naar buiten komt. Ze geeft Joe, de hoofdpersoon, de opdracht dit kind op te sporen, waarmee ze niet alleen de sociale orde probeert te behouden, maar ook de scheiding tussen mens en machine bewaakt. In haar ogen is het van belang dat de wereld van de robots en die van mensen gescheiden blijft. Het feit dat er een kind is verwekt door een robot, vormt een potentiele dreiging voor het voortbestaan van de menselijke beschaving. De luitenant waakt over de stad, net zoals Athena de maagdelijke godin de stad Athene beschermt. Of net zoals de heilige maagd Maria over Constantinopel waakt. Marginalia In oude boeken treft men groteske wezens aan op de marges van de pagina, ook wel bekend als marginalia (Hugh of Saint-Victor’s Descriptio mappe mundi, 1128-1129) In bredere zin vervult de beschermvrouwe de rol van poortwachter: zij voorkomt dat invloeden van buitenaf — uit de marges van de samenleving — de stad overspoelen. Er zijn duidelijke grenzen gesteld, en binnen deze muren heerst een leefbare orde waarin mensen kunnen wonen, werken en samenleven. Dit vormt een scherp contrast met de chaos en onvoorspelbaarheid van de wereld daarbuiten. Hoe verder men de wildernis intrekt, hoe sterker men wordt blootgesteld aan verschijnselen die elke bekende categorie overstijgen. In het duistere woud — buiten de beschermende muren — bevinden zich monsters en schimmen: trollen, orks en goblins. In moderne termen zou men spreken van aliens — het onbekende, het bedreigende, het ‘andere’ dat niet past binnen de orde van de geciviliseerde wereld. De bijbel gebruikt het beeld van de Leviathan : een onbeschrijfelijk zeemonster die loert vanuit de oerzee aan het einde van de wereld. In deze chaos die zij vertegenwoordigt vallen alle categorieën en menselijke constructies uiteen. Zoals de marginalia in middeleeuwse boeken [2], vind je aan het uiteinde van de bewoonde wereld de extremen. Af en toe proberen de externe kosmische krachten binnen te dringen in de stad. Zoals een slang het hof van Eden binnenglipt. In de kerkelijke traditie, zien wij daarom het beeld van Maria die kop van de slang verplettert. Ark des verbonds : reinheid Maria wordt geassocieerd met kuisheid . Enkel doordat zij een zuiver leven leidde, kon zij het koningskind ter aarde brengen. Net als het Ark van verbond, bediende Maria uiteindelijk de wereld met de goddelijke waarheid - de Logos. De waarheid mag niet worden besmet, anders zou dat tot verwarring leiden. De kuisheid en reinheid wordt gesymboliseerd met witte kleuren. De bruidsjurk is traditioneel wit, als teken van de maagdelijkheid van de vrouw. Margaretha van Antiochië velt een demoon met haar hamer Vandaag de dag zien wij het beschermvrouwe archetype terug bij zorgmedewerkers zoals artsen en verpleegkundigen, die ziekteverwekkers en virussen bestrijden. Maar ook bij moeders, sociale werkers en schoonmakers. Denk hierbij aan figuren als Majoor Bosshardt, Moeder Teresa, of Margaretha van Antiochië die een demon met een hamer verpletterd. Of fictieve figuren zoals Wonder Woman en Brienne of Tarth uit Game of Thrones. Moeder Moeder Maria die de armen om het kindje Jezus slaat (Morgan Weistling "Kissing the Face of God", 2001) In het klein zien wij het archetype van de beschermvrouwe terug bij de moeder. Garret vandenBerg [3] geeft ons inzicht in deze kwaliteit: Als een moeder haar kind vasthoud, slaat zij haar armen om het kind heen als bescherming, en barrière tegen de buitenwereld. Alle problemen vervagen, de druk vanuit de maatschappij lijkt te verdwijnen. Het kind voelt zich veilig bij haar, ontvangt vertroosting voor het leed. In haar knuffel verdwijnen alle imperfecties. De sensatie om vastgehouden te worden, brengt hem of haar terug naar het zorgeloze bestaan - al was het maar voor een ogenblik. Het is alsof het kind zich weer even in de moederschoot of zelfs nog maar de baarmoeder bevindt. De schaduw van de beschermvrouwe De keerzijde van het archetype van de beschermvrouwe wordt zichtbaar in het personage van de luitenant in Blade Runner 2049 . In haar poging de stad te behoeden voor haar ondergang, hanteert zij een te rigide en meedogenloze aanpak. Ze wil koste wat het kost het geboren kind — een symbool van hoop en vernieuwing — opsporen en opsluiten. Mirjam wordt wit nadat zij Mozes bekritiseerd op zijn 'onreine' relatie met Zipporah Een vergelijkbaar beeld zien we terug in het verhaal van Mirjam . Zij bekritiseert de relatie tussen Mozes en zijn vrouw Zipporah, een Ethiopische vrouw die als vreemdeling werd beschouwd. In de traditie werd Ethiopië vaak gezien als een afgelegen gebied — het uiterste einde van de bewoonde wereld. Mirjam keurt de relatie van Mozes met Zipporah af, en gebruikt haar buitenlandse afkomst als aanleiding om hem openlijk te bekritiseren. Hiermee vertegenwoordigt zij een verzet tegen het toelaten van het vreemde in de gevestigde orde — een echo van het archetype van de beschermvrouwe die waakt over de grenzen van de gemeenschap.   Door haar excessieve vorm van afgrenzing, gaat zij echter in tegen de wil van God. Als gevolg daarvan wordt zij gestraft met lepra, die haar huid zo wit maakt als kalksteen. Haar straf is toepasselijk omdat zij genadeloos over de wereld oordeelde met haar hoge standaard van reinheid. De ironie van haar straf is dat zij krijgt waar ze om vraagt - haar huid wordt zo puur wit gemaakt -dat ze de keerzijde van een overdreven puriteinse levenstijl ervaart. Door haar overdreven witte huidskleur begrijpt ze hoe het is om zich vervreemd te voelen van de rest. Wonder woman Een te steriele houding kan ook het Amazone archetype teweegbrengen, waarin men zich afkeert van mannen en zich afsluit van de wereld. Dit lezen wij in de mythe over de Amazonen (bestaande uit alleen vrouwen) en Gargariërs (bestaande uit enkel mannen) , waarin beide volken compleet gescheiden leven. Dit beeld zien wij ook deels terug bij de femme fatale karakters zoals Mata Hari of Cleopatra, die zich kenmerken door het lage beeld wat zij van mannen hadden. Twee werelden - hybriden Het is precies die excessieve steriliteit die er voor gezorgd heeft dat de wereld in de Blade Runner 2049 geen vrucht meer kan dragen. De luitenant voorkomt namelijk koste wat kost dat de verschillende werelden kruizen. Gelukkig is er hoop voor de hoofdpersoon, want hij ontmoet uiteindelijk het kind dat geboren is om een nieuwe tijd in te luidden. De twee tegenpolen - het mannelijke en het vrouwelijke - hebben zich samen gebundeld om dit wonderkind voort te brengen. Dit is het wonder van het huwelijk , dat twee tegengestelde krachten - twee verschillende werelden - zich in liefde met elkaar verenigen , in plaats van overheersen. Het is precies die homeostase die tot een vruchtbare toekomst leidt. Een teken van die polariteit zien wij traditioneel ook terug bij de bruiloft waarin de bruidegom vaak gekleed gaat in het zwart in tegenstelling tot de vrouw die in het wit gaat. Maria waakt over de heilige poort In de Bijbel treft men een interessant verband tussen de maagd Maria en de tempel . Net zoals Maria haar kuisheid bewaakt, wordt ook de tempel bewaakt. De tempel is niet zomaar een huis - het is het huis van God - een heilige plaats. Dit woord "heilig" betekent letterlijk zoiets als 'apart gezet'. De tempel vervuld een belangrijke taak: want het vormt het medium tussen de twee werelden, net als Maria , is het door God uitgekozen, en brengt het Gods koninkrijk dichter bij de wereld. In verbond met God opent Maria de doorgang tot een hemels koninkrijk op aarde (La Vierge aux anges-William Bouguereau 1900) Sint Ambrosius oordeelde dat Ezechiëls profetie over de gesloten poorten van de Tempel een voorteken was voor de maagdelijke geboorte van Christus [4]. Volgens Ezechiël zou alleen de Here, de rechtmatige vorst via de Oostpoort van de tempel kunnen binnenkomen. 1Toen bracht de man me terug naar de oostelijke buitenpoort van het heiligdom; die was gesloten. 2En de HEER zei tegen mij: ‘Deze poort moet gesloten blijven. Hij mag niet geopend worden en niemand mag erdoor naar binnen, want de HEER, de God van Israël, is erdoor naar binnen gegaan. Daarom moet hij gesloten blijven. 3Alleen de vorst mag er zitten en eten ten overstaan van de HEER. Via de voorhal mag hij de poort binnengaan en verlaten.’ (Ezechiel 44:1-3) De tempel bestaat uit twee gedeelten: de eerste betreft het 'Heilige', en de tweede het 'Heilige der Heilige'. Alleen de Hoge priester mag zich in deze laatstgenoemde ruimte begeven. Doet hij dit niet met zuivere intenties, dan valt hij ter plekke dood neer, want dit is de plek waar God onze realiteit binnentreed. Het is net als de donkere wolk bij Mozes, wij kunnen Hem niet in volle Glorie aanschouwen, want dat zou ons verteren. Daarom is Hij verborgen achter een tempel doek. Het heilige der heilige biedt een plek die in goddelijke nevel is gehuld, evenals Jezus in geheimenis in de baarmoeder werd geweven. Heimwee naar het paradijs Sinds de mens verstoten is uit het paradijs, leven wij in ballingschap met heimwee naar ons hemels thuis. Er is sprake van geestelijke droogte, we bevinden ons in een wereld van imitaties - die zich aan ons opdringen en onze aandacht proberen te grijpen. Net als in Blade runner, worden wij overspoeld met allerlei onbelangrijke aardse zaken : geld, lust, succes, faam. Het zijn onzinnige behoeften die amper vrucht zullen dragen. We leven in een wereld van zonde, die gekweld is met een geestelijke hongersnood. In de bijbel lezen wij dat Adam en Eva door een engelwachter uit het hof van Eden worden geweerd, en de woestijn in worden gestuurd. De engel bewaart hier effectief de grens tussen mensen en God, en voorkomt dat de zondige mens (Adam) in het heilige komt. De engel is een tussenpersoon en fungeert in deze context als medium ('angelos' betekent letterlijk 'boodschapper'). Na de zondeval werd de scheiding tussen God en de mens alleen maar groter. Expulsion of Adam and Eve (Julius Schnorr von Carolsfeld's, 1794-1872) Gelukkig geeft de Bijbel een sprankje hoop op de terugkeer naar het paradijs. In de bijbel treffen wij het herhalend motief van onvruchtbare vrouw die tegen alle verwachtingen in een kind baart die de realiteit op zijn kop zet [5]. Zoals in Blade Runner het uitverkoren kind een nieuwe harmonische realiteit aankondigt en de wereld weer nieuw leven inblaast. Zien wij dat in de bijbel figuren als Elisabet (moeder van Johannes), Hanna (moeder van Samuel), en volgens bep. christelijke tradities Anna, de moeder van Maria, allemaal kinderen krijgen terwijl zij onvruchtbaar zijn In Maria zien we hoe het probleem van de zondeval uiteindelijk wordt hersteld. De gebroken relatie tussen mens en God vindt genezing met de komst van het uitverkoren kind. Dit kind symboliseert de hereniging tussen God en de mens — een goddelijke verzoening, die door een huwelijk weer wordt samengebracht. Maria maakte de ruimte voor God om door alle facetten van haar leven te werken. Evenzo, moeten wij een huis voor God bouwen in onze ziel. De geestelijke indringers bestrijden, en ons voedden met zijn woord. Zodat Hij onze werkelijkheid kan betreden. De Mariabloem De onvruchtbare wereld waarin weer nieuw leven ontspringt, is een motief dat niet alleen voorkomt in de bijbel, maar iets wat wij wij ook terugvinden in de natuur. In de Neggev woestijn, waar op het eerste gezicht alles dor en dood is. Zien wij dat bij voldoende regenval, de vlakte opfleurt met witte bloemen die uit de woestijngrond ontspruiten. De Jericho Roos, ook wel de Maria bloem genoemd, overleeft de droogteperiode door de takken naar binnen te krullen en een soort 'klauw' of barriere te vormen. De zaadjes zijn daardoor beschermd tegen knaagdieren en het extreme klimaat. Zodra de regen dan valt, zal de plant weer vrucht dragen. In dit fenomeen zien wij Gods werkende hand, waarover geprofeteerd is door Jesaja: 'De woestijn en de dorre plaatsen zullen vrolijk zijn, de wildernis zal zich verheugen en in bloei staan als een roos.' - Jesaja 35:1 Referenties Jonathan Pageau (Published Feb 1, 2018) "Symbolism in Blade Runner 2049 | Finding the Pattern of Reality" https://www.youtube.com/watch?v=DPOQPkQCJoA Cameron Dixon "Monsters on the Margins: The Symbolism of the UFO", Praxis of Man (Published June 13, 2023) https://thehistoriansmagazine.com/medieval-maps-and-marginalia-monsters-and-hidden-meanings/ Garret vanden Berg, The Symbolic World (Published May 7, 2022) https://thesymbolicworld.com/content/the-transformative-power-of-the-mothers-embrace Dr Taylor Marshall, The Virgin Mary’s Womb as Ezekiel’s Closed Gate of the Messiah (Published Dec. 28, 2009) https://taylormarshall.com/2009/12/virgin-marys-womb-as-ezekiels-closed.html Jonathan Pageau "From Barren Earth to Pure Land - The Nativity of the Mother of God" (Published Sept. 8, 2019) Link: https://www.youtube.com/watch?v=97ZBtT1i_FI

Mozaiek Ikoon van Maria met het baby'tje Jezus Verering en Aanbidding van Maria Lucas 1:42-43 "En zij riep met luide stem: 'Gezegend ben jij onder de vrouwen en gezegend is de vrucht van je schoot! Waaraan heb ik het te danken dat de moeder van mijn Heer naar mij toe komt?'"   Elizabeth’s woorden tonen eerbied voor Maria en erkennen haar als de moeder van de Heer. Lucas 1:48 "Want Hij heeft omgezien naar de nederigheid van zijn dienstmaagd. En zie, van nu af aan zullen alle geslachten mij zalig prijzen ." Maria zelf voorspelt in dat alle generaties haar zullen eren. Dit is een voorspelling van haar verering. Johannes 19:26-27 "Toen Jezus zijn moeder zag en naast haar de leerling van wie Hij veel hield, zei Hij tot zijn moeder: 'Vrouw, zie uw zoon.' Vervolgens zei Hij tot de leerling: 'Zie uw moeder.' En vanaf dat moment nam de leerling haar bij zich in huis."   Hier wijst Jezus Maria toe als moeder van Johannes. Ze ontvangt haar rol als spirituele moeder van alle gelovigen, wat haar verering ondersteunt. Maria is het nieuwe Ark van het Verbond De vergelijking van Maria met de Ark van het Verbond komt voort uit de typologie van het Schrift, waarbij Maria wordt gezien als de nieuwe Ark die het Woord van God (Jezus) draagt. Hier zijn de relevante verzen en hun verband: Lucas 1:35 (in verband met Exodus 40:34-35) "De engel antwoordde haar: 'De Heilige Geest zal over u komen en de kracht van de Allerhoogste zal u overschaduwen; daarom zal het heilige dat geboren wordt, Zoon van God genoemd worden.'"   Exodus 40:34-35 : "Toen bedekte de wolk de tent van de samenkomst, en de heerlijkheid van de Heer vervulde de tabernakel." De overschaduwing door de Heilige Geest wordt parallel getrokken met de heerlijkheid van God die de Ark in de tabernakel vervulde. Maria, als draagster van Jezus, is de nieuwe Ark van een nieuw verbond - Jezus. Lucas 1:39-44  (in verband met 2 Samuël 6:9-11) "Waaraan heb ik het te danken dat de moeder van mijn Heer naar mij toe komt? Want zie, zodra de klank van uw groet mijn oren bereikte, sprong het kind van vreugde op in mijn schoot."   2 Samuël 6:9-11 : "David werd bevreesd voor de Heer op die dag en zei: 'Hoe zal de ark van de Heer tot mij komen?' […] En de ark van de Heer bleef drie maanden in het huis van Obed-Edom, de Gittiet."   Elizabeth’s reactie en de vreugde van Johannes in haar schoot spiegelen Davids eerbied en de zegen die de Ark bracht. Maria’s bezoek aan Elizabeth wordt gezien als een parallel met de Ark die zegen brengt. Openbaring 11:19 "En de tempel van God in de hemel werd geopend, en de ark van zijn verbond werd gezien in zijn tempel." Openbaring 12:1-2 "En er verscheen een groot teken in de hemel: een vrouw, bekleed met de zon, en de maan onder haar voeten, en op haar hoofd een kroon van twaalf sterren. Zij was zwanger en schreeuwde het uit in haar weeën en barensnood." Deze vrouw is Maria. Het direct opeenvolgende verschijnen van de Ark en de vrouw suggereert dat Maria de nieuwe Ark is, die Christus droeg. De Heilige Maagd Maria met een kroon van twaalf sterren Tabel met parallellen Maria is de Hemelse Koningin-moeder (Gebirah) Maria is de Koningin-moeder. Want Jezus is van de lijn van David. De lijn van David beschouwd de Moeder als Koningin in plaats van het gebruikelijke: de vrouw van de koning. 1.    1 Koningen 15:13 "Zelfs zijn grootmoeder Maächa zette hij af als koningin-moeder, omdat zij een afschuwelijk beeld had gemaakt voor Asjera. Asa hakte dat afschuwelijke beeld om en verbrandde het in het dal Kidron."       Hier wordt Maächa expliciet genoemd als "koningin-moeder" (gebirah) van koning Asa. Haar invloed was zo groot dat Asa haar moest afzetten vanwege haar afgoderij, wat laat zien dat de moeder van de koning een officiële en machtige positie bekleedde. 2.    2 Koningen 10:13 "Jehu ontmoette de broers van Ahazia, de koning van Juda, en zei: 'Wie bent u?' Zij antwoordden: 'Wij zijn de broers van Ahazia, en wij zijn gekomen om de zonen van de koning en de zonen van de koningin-moeder te groeten.'"       Dit vers verwijst naar de "koningin-moeder" als een figuur van belang, wier zonen (of familie) een speciale status hadden. Het benadrukt haar prominente rol in de koninklijke familie. 3.    Jeremia 13:18 "Zeg tegen de koning en de koningin-moeder: 'Ga op een lage plaats zitten, want uw prachtige kroon is van uw hoofd gevallen.'" Hier worden de koning en de koningin-moeder samen aangesproken, wat hun gedeelde status in de Davidische monarchie illustreert. De koningin-moeder wordt apart genoemd en heeft een eigen waardigheid, los van de koningin-gemalin. Bijbelverzen die de voorbede van heiligen, waaronder die voor Maria, ondersteunen Hebreeën 12:1 "Daarom dan, omdat wij door zo’n grote wolk van getuigen omringd zijn, laten wij afleggen alle last en de zonde die ons zo gemakkelijk verstrikt, en laten wij met volharding de wedloop lopen die voor ons ligt." De "wolk van getuigen" zijn de heiligen die ons voorgingen. Dit is een indicatie dat de rechtvaardigen vanuit de hemel ons omringen en betrokken zijn bij ons leven, wat suggereert dat zij voor ons kunnen bidden. Zo is de Orthodoxe kerk ook ingericht, we treden in de letterlijke Hemelse aanbidding samen met alle gelovigen die ons voor zijn gegaan. Openbaring 5:8 "En toen Hij het boek genomen had, vielen de vier levende wezens en de vierentwintig oudsten neer voor het Lam, ieder met een harp en gouden schalen vol reukwerk, dat zijn de gebeden van de heiligen." Hier brengen de oudsten in de hemel de gebeden van de heiligen (op aarde) naar God. Dit is bewijs dat hemelse wezens een rol spelen in het doorgeven van gebeden, wat de voorbede van heiligen ondersteunt. Openbaring 8:3-4 "En er kwam een andere engel, die met een gouden wierookvat bij het altaar ging staan. Aan hem werd veel reukwerk gegeven om dat met de gebeden van alle heiligen te offeren op het gouden altaar dat voor de troon staat. En de rook van het reukwerk steeg met de gebeden van de heiligen uit de hand van de engel op naar God." Dit vers laat zien dat gebeden van gelovigen via hemelse bemiddelaars (hier een engel) naar God worden gebracht. Dit geldt ook voor heiligen, die als rechtvaardigen in Gods aanwezigheid ook deze rol kunnen vervullen. Jakobus 5:16 "Belijd elkaar dus uw zonden en bid voor elkaar, opdat u gezond wordt. Het gebed van een rechtvaardige vermag veel, doordat er kracht aan wordt verleend." Dit vers moedigt gelovigen aan om voor elkaar te bidden en benadrukt de kracht van het gebed van een rechtvaardige. De heiligen in de hemel, die als volmaakt rechtvaardig worden beschouwd zijn dus krachtige voorbidders. Lucas 15:7 "Ik zeg u dat er evenzo blijdschap zal zijn in de hemel over één zondaar die zich bekeert, meer dan over negenennegentig rechtvaardigen die geen bekering nodig hebben." Dit impliceert letterlijk dat de hemel (inclusief de rechtvaardigen daar) zich bewust is van wat op aarde gebeurt en zelfs vreugde voelt over bekering. Dit ondersteunt het idee dat heiligen betrokken zijn bij aardse zaken en kunnen bidden voor ons. Maria leeft en bid voor je Mattheüs 22:31-32 "En wat betreft de opstanding van de doden, hebt u niet gelezen wat door God tot u gesproken is: ‘Ik ben de God van Abraham en de God van Izak en de God van Jakob’? Hij is niet een God van doden, maar van levenden." Jezus benadrukt hier dat de rechtvaardigen niet dood zijn, maar leven bij God. De Heiligen in de hemel zijn actief en levend, en dus in staat om voor ons te pleiten. Hebreeën 12:22-23 "Maar u bent genaderd tot de berg Sion en tot de stad van de levende God, tot het hemelse Jeruzalem en tot tienduizenden engelen, tot een feestelijke vergadering en de gemeente van de eerstgeborenen, die in de hemelen opgeschreven zijn, en tot God, de Rechter van allen, en tot de geesten van de rechtvaardigen, die tot volmaaktheid zijn gekomen ." Dit beschrijft de hemelse gemeenschap, inclusief de "geesten van de rechtvaardigen" die volmaakt zijn. Dit versterkt het geloof dat heiligen levend en bewust in Gods aanwezigheid zijn. Openbaring 6:9-11 "En toen Hij het vijfde zegel geopend had, zag ik onder het altaar de zielen van hen die geslacht waren omwille van het Woord van God en omwille van het getuigenis dat zij hadden. En zij riepen met luide stem: ‘Hoe lang nog, heilige en waarachtige Heerser, oordeelt en wreekt U ons bloed niet aan hen die op de aarde wonen?’ En aan ieder van hen werd een wit gewaad gegeven, en hun werd gezegd dat zij nog een korte tijd moesten rusten, totdat ook het aantal van hun mededienstknechten en hun broeders, die nog gedood zouden worden zoals zij, vol zou zijn." De martelaren in de hemel roepen tot God en zijn zich bewust van aardse gebeurtenissen. Dit toont aan dat de heiligen niet passief zijn, maar actief betrokken bij God en de wereld, wat hun rol als voorbidders ondersteunt. Maria bleef maagd Ezechiël 44:2 "En de Heer zei tegen mij: 'Deze poort zal gesloten blijven; zij zal niet geopend worden en niemand zal erdoor binnengaan, want de Heer, de God van Israël, is erdoor binnengegaan. Daarom zal zij gesloten blijven.'"   Dit vers slaat onder andere typologisch op Maria. Haar schoot, waardoor Christus kwam, bleef "gesloten" (maagdelijk), zelfs tijdens en na de geboorte. In dit hoofdstuk worden meerde poorten beschreven, die staan open voor de gelovigen, behalve de oostelijke poort want daar is God doorheen gekomen. Want de poort waar God doorheen gaat is te rein en te dodelijk voor mensen. Maria is de poort waardoor God mens werd, die poort blijft dus gesloten voor de mens. Johannes 19:26-27 "Toen Jezus zijn moeder zag en naast haar de leerling van wie Hij veel hield, zei Hij tot zijn moeder: 'Vrouw, zie uw zoon.' Vervolgens zei Hij tot de leerling: 'Zie uw moeder.' En vanaf dat moment nam de leerling haar bij zich in huis."   Als Maria andere kinderen had gehad, zou het ongebruikelijk zijn dat Jezus haar toevertrouwde aan Johannes. Dit ondersteunt de traditie dat zij geen andere kinderen had en maagd bleef. 3.   Lucas 1:34 "Maria zei tegen de engel: 'Hoe zal dit geschieden, daar ik geen gemeenschap heb met een man?'"   Maria’s vraag impliceert dat ze weigert gemeenschap te willen met een man, zelfs binnen haar verloving met Jozef. Dit ondersteunt het idee dat zij maagd was vóór de geboorte en niet van plan was gemeenschap te hebben later. Conflicterende vers : Mattheus 1:25 wordt vaak aangehaald als bewijs dat Maria na Jezus geboorte gemeenschap zou hebben gehad: Mattheüs 1:25 "En hij had geen gemeenschap met haar totdat  ( ἕως)  zij haar zoon gebaard had; en hij gaf Hem de naam Jezus."     "Totdat" betekent in bijbels taalgebruik vaak niet  een verandering daarna. Neem 2 Samuël 6:23 (Septuagint): “Michal nu, de dochter van Saul, kreeg geen kind totdat ( ἕως)  ze stierf” Kreeg Michal een kind nadat ze stierf? Mattheüs 28:20  gebruikt ook “ἕως”: "En zie, Ik ben met u alle dagen, tot aan ( ἕως)  de voltooiing van de wereld." Dat betekent uiteraard niet dat Jezus na de voltooiing van de wereld er niet meer is. 1 Timotheüs 4:13 "Houd u, totdat ( ἕως)  ik kom, bezig met het voorlezen, het vermanen en het onderwijzen." Moet Timotheüs voorgoed stoppen met voorlezen, vermanen en onderwijzen wanneer Paulus is gekomen? Handelingen 23:1 "Paulus keek de Raad recht aan en zei: 'Mannen broeders, ik heb met een volkomen goed geweten voor God geleefd tot ( ἕως)  op deze dag.'" Had Paulus van toen af aan geen goed geweten ten aanzien van God? Etc. Maria de nieuwe Eva Genesis 3:15    "En Ik zal vijandschap zetten tussen u en de vrouw, tussen uw zaad en haar zaad; dit zal u de kop vermorzelen en u zult het de hiel vermorzelen." Dit vers is de eerste aankondiging van de verlossing. In de vroege kerk (bijv. door Justin Martyr en Irenaeus) werd "de vrouw" niet alleen als Eva geïnterpreteerd, maar ook als Maria. Haar "zaad" (Jezus) overwint de slang (de duivel), en Maria’s rol als moeder van de Verlosser contrasteert met Eva’s rol in de zondeval. Dit legt de basis voor de nieuwe Eva-typologie. Lucas 1:38   "Maria zei: 'Zie, de dienstmaagd des Heren; laat met mij geschieden naar uw woord.' En de engel vertrok van haar."   Maria’s gehoorzaamheid en instemming met Gods wil staan in schril contrast met Eva’s ongehoorzaamheid (Genesis 3:6). Terwijl Eva’s keuze leidde tot de val, bracht Maria’s "fiat" (laat het geschieden) de Verlosser voort. Kerkvaders zoals Irenaeus zagen hierin een omkering van Eva’s daad, waarmee Maria de nieuwe Eva is. Johannes 19:26-27    "Toen Jezus zijn moeder zag en naast haar de leerling van wie Hij veel hield, zei Hij tot zijn moeder: 'Vrouw, zie uw zoon.' Vervolgens zei Hij tot de leerling: 'Zie uw moeder.' En vanaf dat moment nam de leerling haar bij zich in huis."   Jezus noemt Maria "vrouw" alsof ze de totale vrouwelijkheid omvat en maakt haar de spirituele moeder van Johannes (en symbolisch van alle gelovigen). Dit echoot Genesis 3:15, waar "de vrouw" een centrale rol speelt in de strijd tegen de slang. Als nieuwe Eva wordt Maria hier de moeder van de nieuwe mensheid, verlost door Christus. En vervangt ze Eva die de vrouwelijkheid van weleer omvatte. Openbaring 12:1-5    "En er verscheen een groot teken in de hemel: een vrouw, bekleed met de zon, en de maan onder haar voeten, en op haar hoofd een kroon van twaalf sterren. Zij was zwanger en schreeuwde het uit in haar weeën en barensnood. [...] En zij baarde een zoon, een mannelijk kind, dat alle volken zal hoeden met een ijzeren staf."   Hoewel deze "vrouw" ook symbolisch de kerk en Israël vertegenwoordigd is het ook Maria, die Christus baart. Haar vijandschap met de draak (Openbaring 12:9, de oude slang) sluit aan bij Genesis 3:15. Als nieuwe Eva overwint zij, via haar zoon, de zonde die Eva introduceerde. Lucas 1:42-45    "En zij riep met luide stem: 'Gezegend ben jij onder de vrouwen en gezegend is de vrucht van je schoot! Waaraan heb ik het te danken dat de moeder van mijn Heer naar mij toe komt?'"   Elizabeth’s lofprijzing, geïnspireerd door de Heilige Geest, benadrukt Maria’s unieke positie. In contrast met Eva, die een vloek over de mensheid bracht (Genesis 3:16-17), wordt Maria "gezegend" genoemd, wat haar rol als hersteller van Eva’s val onderstreept. Hoe deze verzen de typologie ondersteunen Eva: Ongehoorzaamheid leidde tot zonde en dood (Genesis 3:6, 3:19). Maria: Gehoorzaamheid leidde tot verlossing en leven (Lucas 1:38). Eva: Moeder van alle levenden in de natuurlijke orde (Genesis 3:20). Maria: Moeder van alle levenden in de bovennatuurlijke orde (Johannes 19:27). De vroege kerkvaders, zoals Irenaeus (Tegen de Ketters, Boek 3, 22:4), bouwden hierop voort: "Zoals Eva werd verleid door de slang om God te ongehoorzamen, zo werd Maria overtuigd door een engel om God te gehoorzamen, en zo werd de maagd Maria de vrijpleiter van de maagd Eva." Dat wil niet zeggen dat het Maria alleen is die Eva vrijpleit, maar dat Jezus werkt door Maria heen om Eva vrij te pleiten. Koptisch icoon van Eva en Maria Extra-Bijbels Bewijs (van vóór Constantijn de Grote) Sub Tuum Praesidium (ca. 250-300 n.Chr.)   Dit is de oudst bekende schriftelijke Mariagebed, gevonden op een Egyptisch papyrusfragment (Papyrus Rylands 470). De tekst luidt in het Grieks: "Ὑπὸ τὴν σὴν εὐσπλαγχνίαν καταφεύγομεν, Θεοτόκε..." ("Onder uw barmhartigheid vluchten wij, Moeder van God..."). Sub Tuum Praesidium (ca. 250-300 n.Chr.) Justin Martyr (ca. 150-165 n.Chr.)   In zijn Dialoog met Trypho (hoofdstuk 100) vergelijkt Justin Maria met Eva: zoals Eva’s ongehoorzaamheid zonde bracht, bracht Maria’s gehoorzaamheid verlossing. Irenaeus van Lyon (ca. 180 n.Chr.)   In Tegen de Ketters (Boek 3, 22:4) schrijft Irenaeus: "Want zoals Eva door haar ongehoorzaamheid de dood veroorzaakte, zo werd Maria, door haar gehoorzaamheid, de oorzaak van redding voor zichzelf en het hele menselijke ras."   Dit versterkt het idee van Maria’s centrale rol in de verlossing, wat haar status boven andere gelovigen plaatst Catacomben van Priscilla, Rome (ca. 150-200 n.Chr.)   In deze catacomben bevindt zich een van de oudste bekende iconen van Maria: een fresco van Maria met het kind Jezus op haar schoot, naast een profeet (mogelijk Jesaja). Maria was een prominente figuur in de christelijke beeldtaal en devotie, zelfs onder vervolgde gemeenschappen. Catacomben van Priscilla, Rome (ca. 150-200 n.Chr.) Annunciatie-fresco in Dura-Europos, Syrië (ca. 240 n.Chr.)   In de oudst bekende christelijke huis-kerk is een icoon gevonden dat de aankondiging van het baby'tje Jezus aan Maria (annunciatie) voorstelt. Annunciatie-fresco in Dura-Europos, Syrië (ca. 240 n.Chr.) Conclusie Maria moet je eren (Lucas 1:42-43, Lucas 1:48) Maria is moeder van alle gelovigen (Johannes 19:26-27) Maria is de moeder van God oftewel Theotokos (Lucas 1:42-43) Maria is de Hemelse Koningin (1 Koningen 15:13, 2 Koningen 10:13, Jeremia 13:18, Openbaring 12:1-2) Maria is de nieuwe Ark, draagster van het Nieuwe Verbond (Lucas 1:35, Exodus 40:34-35, Lucas 1:39-44, 2 Samuël 6:9-11, Openbaring 11:19, Openbaring 12:1-2) Maria blijft maagd (Ezechiël 44:2, Johannes 19:26-27, Lucas 1:34) Je kunt Maria vragen om voor je te bidden oftewel je kunt tot Maria bidden (Mattheüs 22:31-32, Hebreeën 12:22-23, Openbaring 6:9-11, Hebreeën 12:1, Openbaring 5:8, Openbaring 8:3-4, Jakobus 5:16, Lucas 15:7) Maria is de nieuwe Eva ( Genesis 3:15, Lucas 1:38, Johannes 19:26-27, Openbaring 12:1-5, Lucas 1:42-45)

Het kruis staat aan het hart van de realiteit, dit is de plek waar je transformeert. De Bijbel is duidelijk: neem je kruis op je en strompel achter Jezus aan de heuvel op. Dat betekent dat je je persoonlijke tekortkomingen, tegenslagen in het leven, je dood en de totale som van het menselijk kwaad dient te omarmen. Dat alles klinkt als een onmogelijke opgave, maar je doet wat je kunt om zijn voorbeeld te volgen. Uiteindelijk is de worsteling een onderdeel van de pelgrimstocht die wij afleggen op reis naar de eeuwigheid. Men lijdt, sterft en wordt voortdurend herboren bij het doormaken van deze transformatie. De worsteling is een deel van het proces, en men dient hierbij ook af en toe wat in te leveren, of weg te snijden wat niet goed is. Gaandeweg strompel je omhoog naar de stad van God, naar het Goede. Dat is uiteindelijk je lotsbestemming. Daar vind je betekenis. Dat is uw roeping; ook Christus heeft geleden, omwille van u, en heeft u daarmee een voorbeeld gegeven. Treed dus in de voetsporen van Hem (1 Petrus 21, NBV21) Synthese van hemel en aarde Geometrisch gezien verbeeldt het kruis de ontmoeting tussen twee tegengestelde lijnen: een horizontale en verticale. Het betreft twee verschillende werelden die elkaar in het midden kruizen: de aarde met haar potentie en de hemelse patronen. Paulus betoogt dat wij Christus aan treffen in het centrum van realiteit. Daar hangt hij aan het kruis, als verzoenoffer om de mensheid te verbinden met het hemels ideaal. Er is altijd een offer nodig om het hemels ideaal te bereiken. Dit klinkt heel theologisch maar om dit beeld meer toegankelijk te maken zal ik een concreet voorbeeld gebruiken uit de praktijk, namelijk de sportwereld. Wanneer men kijkt naar de topclubs ziet men dat er regelmatig offers worden gemaakt om het hoogste niveau te bereiken. Als een club niet goed draait, wordt het team op de schop gehaald. De spelers die verantwoordelijk worden gehouden voor het verlies worden geloosd en ingewisseld voor nieuw bloed. Vaak wordt ook een nieuwe trainer aangetrokken die de club opnieuw moet uitvinden. Om het topniveau te bereiken moeten er concessies worden gedaan. Dit zie je ook terug op het persoonlijk vlak: atleten dienen een streng dieet en workout schema te volgen om het topniveau te bereiken. Transformatie vindt alleen plaats wanneer men bereidt is offers te maken. Jezelf weggeven Pater Damiaan was een gezonde jonge knaap, toen hij besloot om de lepra gemeenschap op het eilandje Molokai te helpen. Het greep hem aan het hart dat deze mensen, die zo vreselijk door ziekte verminkt waren, verbannen werden. Gezien lepra zeer besmettelijk is, probeerde de vrienden van Damiaan hem op andere gedachten te brengen. Echter het mocht niet baten, want Damiaan reisde af naar het verbanningsoord. Hij schrok van hetgeen hij daar aantrof: mensen liepen verwilderd rond in vodden en leefde in krotten. Dit dreef Damiaan ertoe om de handen uit de mouwen te steken: hij bouwde een kerk en legde wegen aan. Hij verzamelde kleding voor de bevolking, en trad op als dokter, timmerman en priester. Er ontstond een leefbaar milieu want wetten werden weer nageleefd na zijn komst. Toen een van zijn oude vrienden hem kwam bezoeken, was er geen spoor van Damiaan te bekennen. De oude vriend zocht als eerste in de kerk, maar kwam daar alleen maar melaatsen tegen. Daarna liep hij over het plein en in elke straat, maar ook daar was hij niet. Tot slot besloot de oude vriend iemand te vragen, met gepaste afstand natuurlijk. Deze vertelde hem dat Pater Damiaan in de kerk te vinden was. Echter nadat de vriend verzekerde dat hij daar al gekeken had, kwam hij met het voorstel nog eens te zoeken en Damiaan bij de naam te roepen, want dan zou hij zeker wel verschijnen. De oude vriend keerde terug naar de kerk, maar zag nogmaals enkel melaatsen in het gebouw. Hij besloot Damiaan daarom bij diens naam te roepen, en warempel één van de melaatse trad hem nader. Het was zijn beste broeder, maar niet hoe hij hem had voorgesteld. Damiaans' gezicht was zwaar toegetakeld door lepra, waardoor hij hem niet had herkend. Damiaan had zichzelf weggegeven, zoals Jezus zichzelf had weggeven aan het kruis. Net als dat Damiaan herstel en structuur bracht bij de verwilderde bevolking, brengt Christus herstel in onze levens. We hoeven alleen maar onze aandacht op Christus te richten, het kruis verbind in liefde tot elkaar en tot het hemels ideaal. Laten we daarbij de blik gericht houden op Jezus, de grondlegger en voltooier van ons geloof: denkend aan de vreugde die voor hem in het verschiet lag, liet hij zich niet afschrikken door de schande van het kruis. Hij hield stand en nam plaats aan de rechterzijde van de troon van God. - Hebreeën 12:2 (NBV) Prototype van het kruis In het oude testament staan al een aantal verborgen aanwijzingen naar het verzoenoffer van Jezus. Allereerst hebben wij het beeld van de zondebok uit Leviticus 16:10, 21-22, die alle zonde van het volk op zich neemt en vervolgens wordt uitgeleverd aan de woestijn. Daarnaast hebben wij de profetie uit Jesaja 53 of Psalm 22. Maar daarboven op treffen wij in het verhaal van Mozes ook al een prototype van het kruis, al zie je dat patroon pas verschijnen als je er een potlood bij pakt. Wanneer wij een schematische kaart tekenen op basis van de kampement voorschriften in Numeri 1 & 2. En wij de totale aantallen bij elkaar optellen zien wij dat er een kruis verschijnt [4]. Met in het midden de tabernakel, dit was Gods huis. De Levieten waren eromheen gehuisvest, want zij vervulde de priesterlijke taak . Aan de vier windrichtingen waren de verschillende stammen gelegerd. In de tabernakel was de ontmoeting tussen de mens en de transcendente werkelijkheid. Hier treffen wij immers de priesters die hun offers brengen ten behoeve van het volk. Dit is al een prototype voor Jezus die later een offer zou brengen om de relatie met het hemelse te herstellen. In het midden van het kruis, treffen wij het zwaartepunt: het offer dat alles verenigt. Christus behoudt het centrum die het geheel aan de realiteit bij elkaar houdt, zoals de spaken van een wiel bijelkaar gehouden worden door de as. Centrum van de realiteit Je hebt een centrum nodig om jezelf te oriënteren (een axis mundi) in de wereld. Een soort anker zodat je niet wordt opgezweept door de woelige wateren. Er is namelijk oneindig veel detail in de wereld, dat je kaders nodig hebt om de werkelijkheid te ordenen. Voor je het weet wordt je meegesleurd door de golven. Het is de rol van religie (lees: religio) om mensen weer te verbinden rond dezelfde principes. Jezus roept je in de storm van alledaags, en brengt je terug bij het centrum. Richt je ogen niet op de golven beneden maar op Christus en de Bijbelse werkelijkheid zal zich voor je ogen ontvouwen. Het was Christus zelf immers die zei: Zoek en je zult vinden, klop en de deur zal worden opengedaan. ‘Hoe moeten wij de toekomst dan tegemoet gaan? Wanneer een zeeman op volle zee is, wanneer alles om hem heen verandert, wanneer golven geboren worden en weer sterven, dan richt hij zijn blik niet omlaag naar die golven, want die veranderen. Hij kijkt omhoog naar de sterren. En waarom? Omdat die betrouwbaar zijn. Zoals ze er nu staan stonden ze er voor onze voorvaders en zo zullen ze er staan voor de komende geslachten. Waarmee overwint hij dus het veranderlijke? Met het eeuwige.' - Sören Kierkegaard Evenals de tabernakel en de tempel bevind de kerk zich in het centrum van het bestaan. Het diende richting te geven aan de mensheid: in geestelijke zin, maar óók letterlijk: Van oudsher waren kerken immers vaak de hoogste gebouwen. Aan de hand van de kerktoren kon je zien waar je was en hoe laat het was. Daarbij was het ook een ontmoetingsplaats tussen mensen, en tussen God. De kerk formuleerde het hemels ideaal aan de mensen: de Logos. Om de logos te laten manifesteren in je leven moet je ruimte vrijmaken in je hart: dat doe je door gebed. In gebed breng je een probleem onder de aandacht en stel je jezelf open voor transformatie . Je stemt je af met het centrum van de realiteit en richt je op zijn hemels beeld. Je leert te kijken met Zijn ogen: je ziet de potentie en schoonheid van de mens, maar ook het lijden en de vervallen staat van de mensheid. Het is jouw opdracht deze weer in het Licht van God te herstellen. Door in relatie te staan met God zullen langzaam maar zeker jouw verlangens zich voegen naar Zijn hemelse verlangens. Je opereert minder vanuit je eigen ego, en alles wat jou aan deze aarde gebonden houdt, maar hebt nu je ogen gericht op de eeuwigheid. Kosmische beeld Eenheid van innerlijke en externe werkelijkheid is de oorsprong van alle symboliek. Socrates had hier een intuïtie voor: 'Geef mij schoonheid in de innerlijke ziel, en moge de uiterlijke en innerlijke één zijn.' En iets soortgelijks zien we in het gebed van de Heer, waar wij bidden om de vereniging van hemel en aarde: Laat uw koninkrijk komen, laat uw wil gedaan worden, op aarde zoals in de hemel. - Mattheus 6: 10 (NBV) Het is in feite de gemeenschap van alledaagse mensen die het heilige waar maakt. Door samen te komen, worden onze aandacht en uiterlijke verschijningsvormen, vervuld tot een kroon van glorie. Juist in het kleine kunnen wij van zegen zijn tot anderen. Wanneer wij onze talenten inzetten tot eer en glorie van de hemelse vader brengen wij het hemels ideaal. Dit is altijd even makkelijk, en het kan soms voelen als een zware last om de roeping te volgen. Maar in de offers die wij maken brengen wij Gods koninkrijk een stukje dichter bij onze werkelijkheid. Zondebok in de praktijk Centraal in elk functionerend gezin staat de opoffering: goede ouders geven alles voor hun kinderen, ze investeren hun tijd en energie. Individuele wensen van de ouders staan niet langer op de eerste plaats. We zien de opoffering terug bij de moeder in de geboortepijn en bij de vader in het zwoegen voor brood op de plank . In de meeste extreme gevallen heb je verhalen waarin ouders letterlijk hun leven geven voor het kind. In sommige families is het offer op het verkeerde gericht. Je ziet dat in de gezinnen waar kinderen als zwart schaap worden aangemerkt. Het gezin vind een bepaalde cohesie en verenigde identiteit in het zwartmaken van het kind in kwestie. Broer en zus schuiven alle problemen af op het kind. En ook de ouders beklagen zich over de zogenoemde lastpost. Het meest extreme voorbeeld lezen wij terug in de bijbel bij Gehenna waar men kinderen offerde - niet voor niets noemt de bijbel deze plek een hel. Het zondebok mechanisme is heel krachtig en is effectief in het bereiken van een bepaalde eenheid. Zoals Rene Girard beschrijft komt het zondebok principe vandaag de dag nog steeds voor. Wij projecteren de slechte eigenschappen, die even goed in onszelf aanwezig zijn, op de ander. Door hem te laten boeten , trachten wij onszelf te louteren van het kwaad in ons leven, en vinden wij in deze daad een verbondenheid met de anderen die hem ook buiten sluiten. Echter berust deze eenheid op een genadeloze en barbaarse behandeling van het kind en de zondebok in kwestie. De beste manier om verbondenheid te bewerkstelligen is in het geval van een gezin: dat de ouder zich opoffert voor zijn kinderen. De verbondenheid die dit brengt in je familie is dan veel rauwer, en puurder. Evenzo, zien wij bij het kruis. Dat God de Vader zichzelf weggeeft in een verzoenoffer om de wereld te voedden. Dit maakt dat het kruisoffer een beeld is van Gods liefde. Geestelijke aanvallen Wanneer wij ons niet verbinden rond één doel, dan zijn wij als een herfstblad dat zich laat opzwepen door elke windstroom. We worden vatbaarder voor aanvallen op de geest. Demonen verwijderen je van het centrum. Zij weten onze aandacht te boeien door persoonlijke verlangens, passies of behoeftes. Door de afbraak van georganiseerde religie zien wij nota bene dat spirituele ervaringen worden opgezocht buiten de kerkelijke context. Wij zien dit terug in de populariteit van de New Age beweging of psychedelische drugs zoals DMT. Psychedelische drugs zorgen ervoor dat je openstaat voor spirituele ervaringen, maar je hebt geestelijk onderscheidingsvermogen nodig. Je moet verbonden zijn met de kerkelijke traditie en een stevig fundament. Anders raak je binnen de kortste keren overspoelt met heikele ideeën en fantasieën die dodelijk zijn voor de ziel. Kerkvaders waarschuwen ons heel erg tegen dit soort spirituele ervaringen. Zij benadrukken dat het niet het doel van het spirituele leven is om het spektakel op te zoeken, maar juist om hervormd en verenigd te worden met God. Mystieke visioenen kunnen nuttig zijn, maar geloof moet niet afhangen van deze ervaringen. Anders is het een zwak geloof. Gewonde heler Als mens kunnen wij onszelf gemakkelijk inpalmen door spektakel en fantasie. Echter, het leven hier op aarde is tijdelijk en de verschijningsvormen zijn bedrieglijk. De waarheid heeft eeuwigheidswaarde en is niet tijdsgebonden. Wij moeten onze realiteit bouwen op een stevige fundament dat de tand des tijds heeft doorstaan. Een waarheid die leven geeft, en ons verbind met elkaar en met het hemelse. "Wie deze woorden van mij hoort en ernaar handelt, kan vergeleken worden met een verstandig man, die zijn huis bouwde op een rots. Toen het begon te regenen en de bergstromen zwollen, en er stormen opstaken en het huis van alle kanten belaagd werd, stortte het niet in, want het was gefundeerd op een rots." - Mattheus 7: 24-25 (NBV) Achter die waarheid schuilt een persoon. God stapte binnen in onze realiteit om deel te hebben aan de menselijke ervaring, want alleen zo zou hij zich met ons kunnen verbinden. Alleen de man van smarten kan ons verdriet begrijpen. En alleen een gekruisigde en herrezen God, die handelt in zelfopofferende liefde, verdient ons geloof. ‘Hij werd veracht, door mensen gemeden, hij was een man die het lijden kende en met ziekte vertrouwd was, een man die zijn gelaat voor ons verborg, veracht, door ons verguisd en geminacht. Maar hij was het die onze ziekten droeg, die ons lijden op zich nam. Wij echter zagen hem als een verstoteling, door God geslagen en vernederd. Om onze zonden werd hij doorboord, om onze wandaden gebroken. Voor ons welzijn werd hij getuchtigd, zijn striemen brachten ons genezing.’ - Jesaja 53: 3-5 (NBV) Bronnen 4. https://www.jair-bijbelstudies.nl/bijbelstudies-tora/numeri/numeri-1-en-2-telling-opstelling-stammen

Volgens de psycholoog Sigmund Freud kunnen wij als mens niet leven zonder onze fantasieën . Of wij het nu willen of niet, wij hebben een verhaal nodig van waaruit wij onze identiteit kunnen ontlenen. Een raamwerk of een script, waarmee wij de realiteit kunnen interpreteren. In vroegere tijden had je de rondtrekkende marskramer, die werd uitgezonden door een geheim genootschap, om de volksziel te beteugelen met zijn verhalen. Vandaag de dag zijn het de politieke ideologen die van achter de schermen het script van het volk bepalen. Er wordt gevochten om de collectieve aandacht van de mensheid. Er zijn voortdurend grote machten in strijd om de evolutie van de mens in een bepaalde richting te sturen - en het moderne brein te kneden. De geschiedenis is niets anders dan de oorlog van ideeën, van competitieve verhalen. De mens is eerder het slachtoffer dan de schepper van zijn verhalen. De werking van georganiseerde religie is het aangrijpen van de volatiteit van het menselijke subject en deze aan banden leggen, zodat de fantasie in veilige banen kan worden geleid. Wij zijn immers hopeloos verloren wanneer wij zijn overgelaten aan de krachten die loeren vanuit het onbewuste. De machten en driften die onze psyche bestormen zijn immers universeel en overstijgen het individu. Deze denkpatronen zijn beter te verstaan als geesten, want het betreft immers een autonoom verschijnsel dat onafhankelijk van onszelf kan voortbestaan. Wanneer wij bijvoorbeeld verkeren in een staat van razernij, is het alsof wij bevangen zijn door één en dezelfde geest. De psycholoog Jordan Peterson geeft de volgende beschrijving: "Er is sprake van een geest van boosheid die het individu overstijgt. Want de boosheid die in mij zit, lijkt erg op de boosheid die in jou zit. Als jij sterft, overleeft de boosheid." De strijd om het verstand In de praktijk zie je dat kerken, of psychologen een bemiddelende en beschermende rol innemen tussen deze invloeden en de mens in. Want het gevaar is dat deze complexen kunnen leiden tot deel-persoonlijkheiden. Of zelfs tot het punt dat je volledig bezeten raakt door een complex, dat je al je relaties en geluk laat bederven. Dat is bijvoorbeeld iets wat je terugziet bij verslaafden . Deze gedragspatronen borrelen op uit het onbewuste, en slaan een schaduw op de psyche. De persoonlijke psyche is wat dat betreft vergelijkbaar met de loot van een plant, die boven de aarde uitsteekt, terwijl het hoofdbestanddeel van de plant uit een onderaards vlechtwerk van wortels bestaat. Volgens de psycholoog Carl Jung is de mens erop gebaat zijn schaduwkant op te zoeken en te confronteren: "Er wordt gezegd dat geen enkele boom naar de hemel kan groeien als zijn wortels niet tot in de hel reiken." De psycholoog helpt ons op de weg door de bouwblokken van het onbewuste helder in kaart te brengen. Archetype In de psyche treffen wij verschillende patronen aan, die kunnen worden opgevat als gestructureerde blauwdrukken waaraan wij ons gedrag ontlenen. Te beginnen met de archetypen: Archetypen zijn universele patronen. Ter voorbeeld, alle moeders zijn een afspiegeling van de ultieme moeder, het beeld wat ligt vastgelegd in het collectieve onbewuste. Dit beeld wordt overgedragen van generatie op generatie, en wordt geformuleerd door de omgeving. Voor de menselijke geest presenteren deze archetypes zich als beelden en ideeën die gekleurd zijn door onze culturele opvoeding. Iemand uit Japan droomt misschien van een samoerai , iemand uit Europa eerder van een ridder . Beide zijn echter voorstellingen van hetzelfde archetype. 'Archetypen zijn niet direct tastbaar, misschien zijn de krachten voor ons te rauw. En de schok zou te groot zijn om ze te dragen.' - Marie Louise von Franz Wanneer de realiteit buigt De werkelijkheid staat niet vast. Integendeel, ze valt te buigen zoals metaal wanneer je er energie en warmte op toepast. Evenzo, zien wij dat de realiteit zich vervormt wanneer de archetypische energie zich manifesteert. Als we dicht bij de manifestaties van archetypes komen, kunnen we hun energie aanvoelen. In geval van perfecte manifestaties, voelt het alsof er een goddelijke kracht vanuit gaat, die ver boven ons begrip uitsteekt. Kracht die bergen kan verzetten en de realiteit op zijn kop zet zoals de verhalen van de heiligen en dissidenten die een martelaarsdood stierven. Maar denk hierbij ook aan de veroveraars, vrijheidsstrijder of de tirannen: zoals Alexander de Grote, Jeanne d'arc of Napoleon Bonaparte. Stuk voor stuk figuren die de tijdsgeest perfect belichaamde. Paulus waarschuwt voor goden die om onze aandacht vechten, en ons als instrument voor hun plannen willen gebruiken : Efeze 6: 12 “Want wij hebben de strijd niet tegen vlees en bloed, maar tegen de overheden, tegen de machten, tegen de wereldbeheersers van de duisternis van deze aeon, tegen de geestelijke machten van het kwaad in de hemelse gewesten.” Bottom-up of top-down benadering? Wellicht ben je net als mij belast met een modern en rationeel brein, en betwijfel je het bestaan van deze goden. De moderne mens gaat gebukt onder het materialistische paradigma waarin alle complexe fenomenen worden geïdentificeerd als pure emergente verschijningen. Hoewel ik in mijn blogs doorgaans veel ruimte over laat aan een ieder om de motieven dan wel in de ene kant, of ander kant te interpreteren. Wil ik met het volgend voorbeeld aantonen dat een fenomeen in werkelijkheid twee kanten uitgaat: Zowel de bottom-up (emergent / materie) als top-down benadering (opgelegd van boven/ hemel) zijn juist. Het beeld van bliksem helpt ons te realiseren dat de realiteit twee kanten opwerkt. Om bliksem te vormen en de aarde te raken, moet er immers lading worden opgebouwd in zowel de wolken als ook een negatieve lading in een object op de grond. Uiteindelijk is ieder fenomeen het resultaat van wisselwerking tussen hemel en aarde . Dit is ook hoe de spirituele werkelijkheid zich ontvouwt, het gaat twee kanten op. In andere woorden, de werkelijkheid berust op het paradoxale idee dat : dode materie een geest nodig heeft om te bewegen, maar anderzijds ook dat een geest een lichaam nodig heeft om zichzelf te realiseren. Neem bijvoorbeeld het beeld van de koning: deze ontleent zijn identiteit zowel aan het hemelse ideaal van boven, als het vertrouwen die hij vanuit zijn burgers ontvangt. Of uit het verhaal van Mozes: God bereidt de Israelieten voor vanaf de grond terwijl de openbaring uit de hemel neerdaalt Bliksem als wapen voor de goden Gegeven de symbolische betekenis van bliksem, is het niet geheel verrassend, dat bliksem geassocieerd wordt met de godenwezens: denk aan Zeus of Thor, Perkunas die allen bliksem dragen als wapen. Naast de uitwisseling tussen hemel en aarde , deelt bliksem ook de eigenschap dat het eenvoudig door objecten heen kan bewegen: het dringt als het ware je realiteit binnen, of je nu wilt of niet. Het is als een droom of een idee, die zich aan je opdringt - je hebt er geen controle over. Evenzo, zien wij dat de spirituele werkelijkheid van tijd tot tijd onze werkelijkheid binnenstroomt . Wanneer wij niet beseffen wat er gaande is, kan het ons ideeën of emoties opleggen. Zodat wij - vaak geheel onbedoeld - de geestelijke machten vertegenwoordigen op aarde. In de cult serie Twin Peaks, zien wij de symboliek van elektriciteit terugkeren bij de spirituele entiteiten. In deze serie krijgt de FBI-agent Dale Cooper een kijkje achter het rode doek. Dale identificeert de goden die het dorp teisteren. Hoewel de strijd achter de schermen voor de inwoners onzichtbaar is leven zij wel met de gevolgen. Zij worden slachtoffer van het onheil wat zich voltrekt. Conclusie De geschiedenis is niet verlegen van geestelijken invloeden. Hoe vaak wordt een ideaal of prototype gevormd in de verbeelding, in de hemelse sferen, die zich vervolgens op aarde manifesteert in geheel of ten dele. Elke creatie begint met een droom. Er zijn verschillende patronen en geesten die zich herhaaldelijk manifesteren door de tijd heen. Wij worden als mens maar al te gauw worden meegesleept door aanstekelijke ideen en nieuwe programma's om te draaien voor onze psyche. De psycholoog Carl Jung bedient ons met taal om deze bouwblokken van het onbewuste te duiden. In deze blogreeks zal ik een poging wagen de collectieve geest in kaart te brengen: door de verschillende archetypen , die zich schuil houden in de diepten van onze psyche, verder uit te lichten. Als mede hun relatie tot de ultieme bron van alle creatie (niet te verwarren in ons zelf). Uiteindelijk begeeft zich in ons binnenste ook het godsbeeld, wat na de zondeval beschadigd en verminkt ('misvormd') is geraakt. Sint Augustinus (354-430) maakt daarom expliciet het onderscheid tussen het Godsbeeld (imago dei) dat Christus is en het godsbeeld dat in de mens is ingeplant als middel- of mogelijkheid om als God te worden. Enkel door Gods genade kan het beschadigde godsbeeld in ons weer hersteld worden .

Symbolen zijn een lagere representatie van een abstract idee. Ze kunnen plots verschijnen in de tijd, maar ook zo gemakkelijk weer vergaan. Symbolen verhullen een diepere betekenis die niet intrinsiek is, maar verwijst naar iets wat er buiten ligt. Dit principe zien wij ook in Exodus toen Mozes door God werd ingewijd. Het was een brandende braamstruik die als eerste de aandacht van Mozes trok. De struik fungeerde als een symbool - of vehicle - voor de goddelijke waarheid. De doorns van de struik representeerde een barriere tussen de mens en die waarheid. In de heidense context zou deze struik worden verheven tot object van aanbidding. De heidenen stonden er immers om bekend dat zij bomen, dieren en godenbeelden vereerden. Maar dat gebeurde niet bij het Joodse volk. Het ging namelijk nooit om de struik in kwestie, maar om dat gene waar de struik naar verwijst, namelijk de goddelijke waarheid die haar overstijgt. Symbolen vormen in dat opzicht de brug tussen het aardse en het eeuwige. Belangrijk om te beseffen is dat Mozes eerst de brandende braamstruik zag, voordat hij Gods werkende hand erin herkende. Zo gaat het ook ons af wanneer wij te maken hebben met ingewikkelde fenomenen: wij hebben symbolen, analogieën en categorieën nodig om de abstracte ideeën en hemelse idealen te duiden. Neem bijvoorbeeld: Liefde, wij hebben allemaal een intuïtief idee - en kunnen haar duiden met beelden (gelukkig stel) en symbolen (hartjes), maar wij kunnen haar niet volledig vatten met ons verstand. In het nieuwe testament lezen wij dat Jezus gebruik maakte van gelijkenissen om zijn boodschap toegankelijk te maken voor de mensen. In plaats van ingewikkelde theologie gebruikte hij beelden als de zaaier, de wijnrank of de herder om zijn punt te illustreren. Deze beelden dragen ieder een betekenis, die betrekking hebben op de directe werkelijkheid. Dit zien wij ook terug bij iconen, die van origine een belangrijke rol vervulde in de kerken. Iconen diende het bijbelverhaal en het kerkleven dichter bij de mens te brengen evenals Jezus gelijkenissen gebruikte. Iconen zijn beelden die verwijzen naar iets wat hoger is, dus niet verwarren met idolen die zelf de hoogste plaats opeisen. De beelden die in de bijbel worden gebruikt zijn niet compleet willekeurig gekozen. Ze wijzen op de patronen van de realiteit. Neem bijv. het gebruik van een berg als symbool van het naderen tot God. Er zijn vele verklaringen te geven voor dit gebruik, maar wanneer wij dicht bij de menselijke ervaring blijven komen wij al tot waardevolle inzichten in de symboliek. Wanneer men immers een berg beklimt, krijg men steeds meer en meer te zien van de omgeving. Tot het punt dat je alles onder je kunt zien. Je ziet het gehele plaatje en kunt beter analyseren wat er gaande is in de wereld. Tegelijkertijd ben je ook meer afgezonderd, meer losgekoppeld van de aarde. Gegeven deze symboliek is de associatie met spiritualiteit en religie snel gemaakt. Het zal dan ook niemand verwonderen dat bergen een belangrijke rol vervullen in vele godsdiensten en culturen. Neil Degrasse Tyson heeft een beroemde uitspraak: "Het goede aan wetenschap is dat het waar is, of je er nu in gelooft of niet". Evenzo brengen symbolen een deel van de realiteit in kaart. We zijn misschien het contact met de patronen van de werkelijkheid kwijtgeraakt, maar ze liggen daar vlak onder het oppervlak, wachtend om herontdekt te worden. Het zijn de universele bouwstenen van de realiteit. Ze dringen zich aan ons op, onafhankelijk van migratie of traditie. Er zijn haast geen geïsoleerde symbolische beelden in de bijbel te vinden. Wij zien dat het beeld van brood bijvoorbeeld meerdere kwaliteiten heeft. Jezus vermenigvuldigt het brood in Capernaum zodat iedereen kan worden gevoed, maar hij vergelijkt zichzelf ook met het Brood des levens. Hij is de goddelijke manna die uit de hemel wordt gezonden; geboren in Bethlehem, het huis van de broden. Bij het Laatste avondmaal is het niet alleen het brood maar ook Jezus Lichaam. Zo stapelt symboliek zich op, en kan het uit meerdere lagen bestaan. Profeet van de Marges Hoewel de mens erbij gebaat is fenomenen te ordenen aan de hand van symbolen. Is de symboliek nooit waterdicht. Categorieën dekken nooit de volledige lading. In de recente geschiedenis zien wij dat Postmoderne denkers zoals Jacques Derrida ons terecht hebben gewaarschuwd dat categorieën deels arbitrair zijn, gezien er altijd sprake is van grensgevallen die de definitie van de categorie in kwestie ondermijnen. In veel activistische kringen worden de grensgevallen gebruikt om te beweren dat categorieën op zichzelf betekenisloos zijn en niet zouden moeten bestaan. Het neemt iets wat in de kern waar is en overdrijft dit tot het uiterste. Hoewel het verschil tussen categorieën altijd arbitrair is op de grens, wil ik betogen dat het noodzakelijk is om de identiteit te kunnen onderscheiden in de kern. Ter voorbeeld noem ik de jaarwisseling, hoewel wij het moment zelf uitbundig vieren kunnen wij niet anders dan toegeven dat er in weze geen verschil is te duiden tussen 1 minuut voor- en 1 minuut na de jaarwisseling. Toch is het essentieel dat deze twee tijdsperiodes worden onderscheiden. Er moet een lijn getrokken worden, ookal lijkt de precieze grens zinloos. De helder gedefinieerde grenzen bedient ons met een raamwerk om de geschiedenis vast te leggen, en daarmee de realiteit te ordenen. Onzichtbare kwaliteiten In ons leven, zijn er ook andere voorbeelden te noemen, waarbij men een symbolische lading toekend, die niet direct met de zintuigen te meten is. Bij mijn laatste bezoek aan het Museum Boerhaave in Leiden, viel het mij op dat er een pen achter glas bewaard werd, alsof het een of andere relikwie was. Het betrof de pen van Albert Einstein. Hoewel het in compositie niet anders is dan elke andere pen. Ontleent deze pen een ontzichtbare kwaliteit die niet intrinsiek is, maar van buitenaf komt. Evenzo ontlenen symbolen, hun betekenis van buitenaf. Een ander concreet voorbeeld van symboliek in werking, is wanneer men getuige is van iemand die een heldendaad verricht. Ook in dat geval is het alsof de persoon plots ontzichtbare kwaliteiten verwerft. Ik had laatst op Youtube een nieuws-video gezien uit 2013 waarin een dorp in rep en roer is nadat een kleuter is vastgeraakt in een nauwe put. Je hoort de vader op de achtergrond jammeren en snikken. Gelukkig is er een dappere tiener die zich meld bij de brandweer om de put in te klimmen. Omdat hij jong is, is hij nog slank genoeg om door het gat te kruipen. Men bind een touw om zijn middel en hij daalt af, uiteindelijk keert hij terug met het arme kind. Voor dit voorval, was hij een doodnormale jongen, maar bij terugkomst is hij omgedoopt tot held. Een symbool voegt in zekere zin extra dimensies toe. Als gevolg van zijn heldendaad wordt hij anders aangekeken, omdat hij nu een ideaal vertegenwoordigd. Hoewel er op fysiek niveau niets verandert is aan zijn samenstelling - met uitzondering van de moddervegen op zijn gelaat - stijgt hij uit boven de rest. Hij representeert de goede kwaliteiten in de mens en voegt zich daarbij tot de andere helden uit de geschiedenis. Symbolische identificatie Wij zien hetzelfde principe terug in de film Batman Begins. Bruce Wayne weet zijn angst om te zetten in zijn grootste kracht, hij adopteert de identiteit van Batman, en wordt een voorbeeld voor iedereen in Gotham. Doordat hij zijn identiteit geheim houdt, overstijgt hij de persoon van Bruce Wayne, want iedereen zou in principe Batman kunnen zijn. Bruce Wayne brengt dit principe onder woorden: "Als mens ben ik van vlees en bloed, men kan mij negeren of kapotmaken; maar als symbool... als symbool ben ik onkreukbaar , kan ik eeuwig blijven voortbestaan." - Bruce Wayne (Batman Begins) Het is net zoals een meme die viraal gaat en een eigen leven gaat leiden. We zagen het bijv. met Doge, Wojak, Pepe the Frog en Grumpy cat die door de collectieve brein van het internet werden omarmt omdat ze ieder een bepaald aspect van de realiteit representeren. "Als je van jezelf meer maakt dan slechts een persoon, als je jezelf toewijdt aan een ideaal en ze je niet weten te grijpen, dan word je iets totaal anders." - Ra's Al Ghul (Batman Begins) Naast de onzichtbare kwaliteiten, zijn er ook zichtbare attributen die kunnen helpen bij de symbolische identificatie. Zo krijgen veteranen een lintje, kampioenen een medaille en ontvangen koningen een kroon. Doop Een belangrijke symbolische identificatie voor de gelovige is de doop.  Het staat voor geestelijke vernieuwing: waarbij de oude zelf sterft in de dood, en met Christus Jezus op staat. Net als de brandende braamstruik, is het gebruik van water bij de doop op zichzelf niet de bron van vernieuwing, maar verwijst het naar iets groters: de transcendente realiteit waarin men niet gedoopt wordt met water maar met de Geest. Goddelijke duisternis De laatste stap tot het volledige begrip van de kosmische patronen, is de realisatie dat elke representatie van het goddelijke onvolledig is. Wij lezen in de Goddelijke Komedie immers dat Dante wordt aangemoedigd om alle mentale constructies en analogieën - die zijn reis in het geloof tot dan toe weliswaar ondersteunde - te verwerpen omdat het menselijke verstand tekort schiet in haar begrip. Zo is de hemel niet letterlijk een rijk boven de wolken en bestaat de hel niet letterlijk uit fysieke vlammen. Wij lezen in Exodus dat Mozes enkel in Gods aanwezigheid kan komen door in een donkere wolk te treden. Hierin herkennen wij het mystieke aspect van geloof. Waar Mozes in eerste instantie nog met iedere stap - meer en meer - inzicht verkrijgt op de aarde beneden bij het bestijgen van de berg (zoals reeds vastgesteld). Moet hij op het laatst de verkregen kennis alsnog opgeven door in het duister te treden : ' En terwijl het volk op een afstand bleef staan, ging Mozes naar de donkere wolk waarin God aanwezig was.' (Exodus 20:21, NBV21) Sint Gregorius van Nyssa, omschrijft dit motief als goddelijke duisternis (divine darkness). Zowel Danté's komedie, als Exodus bedienen ons met dezelfde les: namelijk dat alvorens Gods aanwezigheid binnen te gaan, wij afscheid moeten nemen van onze observaties (op zintuigen gebaseerd) of mentale constructies van het goddelijke: zelfs als dit ons eerder heeft geholpen in onze reis. Onze denkbeelden van het goddelijke vallen allemaal in duigen voor Zijn aangezicht. Hij maakte van het donker zijn schuilplaats, trok een tent om zich heen van duister water, dichte wolken. (Psalm 18: 12, NBV21) Conclusie Symbolen vormen de structuur van de realiteit. Het zijn de patronen die zich voor onze ogen ontvouwen, en die zich herhalen door de tijd en door verschillende culturen heen. In de komende blogs zullen wij ons buigen over de symbolen en manifestaties in de seculiere wereld. Zodat je weet waarop de patronen uitdraaien, en hoe je er voordeel uit kan halen. Hoewel de specifieke condities altijd wat zullen verschillen, en de definities aan de grenzen arbitrair zijn, hoop ik je te bedienen met taal om deze fenomenen te duiden en te begrijpen.

Op mijn vakantie in Litouwen afgelopen zomer was ik verrast door de vele beelden van duivels. Met name het beeld van een duivel die met zijn slachtoffers danst spreekt tot de verbeelding. Na wat nader onderzoek blijkt dit beeld niet alleen verbonden te zijn met deze plek. In Quebec Canada is het blijkbaar zo dat de duivel tevoorschijn komt als men te bedrijvig de viool bespeelt en te intens danst. Vandaag de dag zien wij dat de rapper Joost Klein teruggrijpt naar dit eeuwenoude beeld in zijn nummer Antwoord: 'ik dans met de duivel, die heeft mij allang door.' Het motief van de dans wordt vaak in verband gebracht met het navolgen van je passies en dromen. In de oude wereld kende men feesten van overdaad, waarbij de wereld tijdelijk op zijn kop stond - een soort Carnival of mardi gras. Je droeg een masker, had duivelse figuren, acrobaten, vuurspuwers, en je kon je in het openbaar inlaten met dronkenschap en huichelarij. Bij het volksdansen kwamen bovendien veel beweging uit de heupen, wat de seksuele energie aanwakkert. Waar je sprekender wijze met God kan worstelen (als gelovige of atheist), zweept de duivel je juist op in een dans. Hij betovert je, en praat je naar de mond. Zoals de rattenvanger van Hamelen: die een leuk deuntje speelt om de onschuldige slachtoffers met hem mee te lokken. De verleider laat je inpalmen, maar brengt je stiekem dichter bij je ondergang. De rapper Kanye West geeft in zijn album My beautiful dark twisted fantasy blijk aan de tragiek die gepaard gaat bij het nastreven van succes en genot. Kanye zelf verkeerd ook in deze paradoxale staat waarin hij enerzijds verlangt naar faam, maar anderzijds niets liever wenst dan een vredig bestaan te leven. Op het nummer 'Power' klinkt een dubbelzinnige leus: waarin je het vreugdevolle 'So excited' of de noodkreet 'Suicide' hoort. We laten ons blind maken De verschillende impulsen herken je misschien ook in je eigen leven. Het lichaam zelf koestert verschillende passies en behoeftes, die niet altijd in overeenstemming zijn met onze wil. Plato beschrijft het lichaam als de wagen van de ziel. Er is altijd de potentie dat de mens zijn eenheid verliest , en vervalt tot een staat waarin het een slaaf wordt aan zijn passies. Onze passies brengen ons naar onze doelen, maar kunnen zich ook keren tegen degene die de teugels in handen heeft. De Bijbelse richter Simson werd uiteindelijk het slachtoffer van dit principe. Simsons' ogen begeerden en hij ging achter datgene aan waar zijn blik op gericht was. Zijn obsessie maakte hem blind. Zo werkt het ook met onze fantasieën en idolen, zij eisen onze aandacht op, maar eisen ook een offer. De actrice Michelle Williams dankte haar Golden Globes aan de soepele abortus regelgeving, anders was ze nu een moeder geweest en had ze nooit die prijs kunnen binnenslepen. Deze actie vertoont akelige gelijkenissen met het onheil wat zich eeuwen geleden in Gehenna voltrok. Gehenna was een beruchte plek ten zuiden van Jeruzalem - waar men ten tijde van het Oude Testament kinderen offerde aan Moloch voor persoonlijk succes. Ook in het geval van deze actrice betreft het een kinderleven dat werd ingeruild voor faam. Pact met de duivel Iemand anders die in de meerwaarde van een pact met de duivel geloofde was Jack Parsons. Hij was een beroemd scheikundige, en een pionier in raketwetenschap. Hij zorgde voor belangrijke ontwikkelingen die uiteindelijk nodig waren om mensen op de maan te brengen. Jack Parsons was een fervent occultist, en prijst zichzelf dat hij de demon Babalon ter wereld gebracht. Verboden kennis In 1952 gaat het echter mis met de uitvinder. Wanneer hij explosieven ontwikkeld wordt hij verzwolgen in een grote vurige explosie. Kranten beschrijven dat hij erbij lag als een verscheurde lappen pop. De schoenen van hem waren opengereten door de kracht van de explosie. Zijn benen waren verbrijzeld en hingen slap voor hem uit in een onnatuurlijke kromming. Zijn witte overhemd was zwart geschroeid en rood gekleurd van bloed. De rechtermouw hangt er nutteloos bij; want er is geen arm meer om hem op te vullen. Maar dat was nog niet eens het ergste: De linkerkant van het gezicht van Jack was slap en uitdrukkingsloos, en de rechterkant leek helemaal te zijn verdwenen. De huid was afgescheurd, waardoor het witte kaakbeen en de tanden waren blootgesteld. Eén oog is open, het andere lijkt er niet eens te zijn, zo bedekt met drek was zijn gezicht. Echter, volgens de ooggetuigen was hij ondanks dit alles nog bij bewustzijn. De dood van Jack Parsons vertoond overeenkomsten met de legendes over Johann Faust, een Duitse Magier en medicus. Faust stierf in het jaar 1540 na een mislukt experiment, waarna direct verhalen de ronde deden over diens pact met de duivel. In Robacks' uitvoering van Faust [3] staat beschreven dat Faust op een groteske wijze tot zijn einde komt: "De zaal was besprenkeld met bloed, de hersenen kleefden aan de muur, want de duivel had hem van de ene muur tegen de andere geslagen, in de ene hoek lagen zijn ogen, in de andere zijn tanden...". Op de binnenplaats "vonden ze zijn lichaam liggend op de paardenvijgen, monsterlijk verscheurd en angstaanjagend om te zien, want zijn hoofd en al zijn gewrichten waren in stukken geslagen" (pp 158-159) Spelen met vuur Het is de verleiding tot verboden kennis die de magier archetype tot het occultisme beweegt. Faust wilde graag toegang verkrijgen tot hogere kennis, die niet bedoeld was voor de mens . Evenals Jack trachtte hij voorbij de sluier te kijken die het menselijke verstand verhuld. In de Bijbel lezen wij dat Adam en Eva om dezelfde reden van de verboden vrucht nemen. Het is een verhaal van ongetemde ambitie die de magier op een gevaarlijk spoor zet. In de huidige maatschappij zien wij dat psychedelische en sjamanistische drugs worden gebruikt als doorgang naar een andere realiteit. Men spreekt hierbij over religieuze ervaringen en er wordt zelfs verslag gedaan van de ontmoeting met geestelijke entiteiten: zoals de DMT elves. 'Through the darkness of future past, the magician longs to see, one chants out between two worlds, fire walk with me!' - Mike (Twin Peaks) In de hit serie twin peaks, zien wij dat de slechterik Windom Earle kundig handelt met de boze machten achter de schermen. Hij speelt met vuur en dit komt hem duur te staan. Want ook hij wordt op Faustiaanse wijze verzwolgen door een vuurzee. Net als Faust wist hij de dans met de duivel niet te ontvluchten. Mijn naam is Legioen want wij zijn met velen Er zijn verschillende stemmen binnen in ons die ons bewegen. In de Bijbel lezen wij over Legioen, een man die wordt geplaagd met meerdere geesten (Marcus 5:9). Naast demonische posessie kan men echter ook denken aan andere situaties. Bijvoorbeeld wanneer je bij een stressvolle situatie een uitspatting hebt waarbij je van schrik niet als jezelf - maar zoals je vader of moeder reageert. Het is dan alsof je als het ware tijdelijk bezield wordt door de geest van je vader of moeder. In het verlengde hiervan zien wij ook dat de geest van een culturele of nationale identiteit in ons verschijnt van tijd tot tijd. Ieder mens heeft echter een ingebouwd spiritueel afweersysteem die de verschillende stemmen wegfiltert - waardoor onze geest (grotendeels) haar autonomie bewaart. De psycholoog Carl Jung begon echter aan dit filtersysteem te sleutelen, en liet zich in met krachten uit het onbewuste. Hij daalde af in haar diepte totdat hij een entiteit ontmoette die hij "Philemon" noemde. Philemon fungeerde voor hem als een persoonlijke daemon die hem veel kennis en wijsheid verschafte. Het is niet voor het eerst dat iemand een aanvaring heeft met een persoonlijke daemon: Nietzsche en Socrates waren Carl Jung al voor. Nietzsche beweerde dat Zarathustra zelf "over hem heen kwam" en hem met de woorden bediende voor zijn boek. Recentelijk zien wij ook dat dr. John Vervaeke in dialoog is met een entiteit die zichzelf Hermes noemt. Ik maak mij hier persoonlijk wel zorgen over, de geschiedenis leert dat het gevaarlijke materie is: zowel Jung en Nietzsche draaide uiteindelijk door. De schaduw van Babylon Het oproepen van boze geesten lijkt op het eerste gezicht misschien nuttig voor het behalen van de beoogde doelen, maar er komt altijd een prijs om de hoek kijken. Bij de rattenvanger van Hamelen lezen wij dat hij de kinderen van het dorp meeneemt, wanneer het dorp hem niet beloond voor zijn verdiensten. De profeet Daniel bedient ons met een helder beeld hoe wij kunnen overleven in een wereld die schadelijk is voor de geest. Daniel was als tiener weggeplukt uit zijn thuisland, en leefde vervolgens als balling in Babylon. Hij verkreeg echter een belangrijke functie aan het hof als schenker van de koning wat hem zekere comfort en privileges had opgeleverd. Echter koos Daniel ervoor om sober te leven, hij had een strikt dieet van enkel groente en water. Daniel was zich immers bewust dat hetgene wat je tot je neemt: je geest veranderd. Net als fysiek voedsel consumeren wij soms dingen die onze geest meer kunnen schaden dan wij beseffen: denk aan media, gokken, porno etc. Door zich te onthouden van dit geestelijke fastfood kon hij al zijn aandacht vestigen op het ultieme goede - God. Johannes haalt het beeld van Babylon aan in Openbaringen als een antitype van het Nieuwe Jeruzalem. Babylon tracht haar bevolking te reduceren tot automatons voor de staat. Zij bedient ons met geestelijke voeding die dodelijk is. Alles wat jou als mens uniek maakt wordt van je afgenomen: 1) je naam, 2) je scholing, 3) je geloof. In het verhaal van Daniel (die in ballingschap leeft) lezen wij dat hij onderwezen wordt in de Babylonische geschriften en de naam Belshazzar krijgt. De propaganda machine poogt iedereen in het gareel te houden. Het probeert de mens te vangen, door hem afhankelijk te maken. Het zal dan ook niemand verbazen dat de stichter van Babylon de grote jager Nimrod was (Gen 10:9). Nimrod zag de wereld door een technologische lens, en geloofde dat men door technologische ontwikkeling het paradijs op aarde kon brengen. "Alles is maakbaar" was zijn motto. Het is de trots van de mensheid - dat wij als ware zelf hemel op aarde kunnen brengen. Nimrod trachtte de Toren van Babel te bouwen met precies dit doel voor ogen. Hij wilde eigenhandig een weg bouwen tot de hemel. Uiteindelijk slaagde hij er echter niet in om de totaliteit van de kosmos te vangen, want God stichtte een spraakverwarring onder de mensen. Ze zeiden: ‘Laten we een stad bouwen met een toren die tot in de hemel reikt. Dat zal ons beroemd maken, en dan zullen we niet over de hele aarde verspreid raken.’ Maar toen daalde de HEER af om te kijken naar de stad en de toren die de mensen aan het bouwen waren. Dit is één volk en ze spreken allemaal een en dezelfde taal, dacht de HEER, en wat ze nu doen is nog maar het begin. Alles wat ze verder nog van plan zijn, ligt nu binnen hun bereik. Laten wij naar hen toe gaan en spraakverwarring onder hen teweegbrengen, zodat ze elkaar niet meer verstaan. (genesis 11: v4-9 NBV) Hoogmoed komt voor de val. Dit "Babylon" waar Johannes over spreekt is voorbestemd voor vernietiging door vuur (Openb. 18:8-9). Dat is immers wat er met Rome gebeurde na de christenvervolging door Nero , en evenzo na de mislukte opstand in Jeruzalem (70 n. Chr) gebeurde. Verder verwijst het droombeeld van Daniel (Daniel 2:31) naar de toekomst van de grote wereldrijken: zij zullen vernietigd worden met vuur van boven. Babylonische spraakverwarring Vandaag de dag zien wij de Babylonische spraakverwarring ook weer gebeuren. Een moderne verzuiling door sociale media: waarin verschillende ideologieën zich met een andere taal laten bedienen. Onze bronnen aan nieuws en informatie verschillen van onze buurman, waardoor wij van elkaar vervreemden. Dat brengt mij tot lastige materie: namelijk dat de duivel een belangrijke rol vervult in de groei van ons geloof. Wat misschien niet veel mensen weten is dat duivel of diablo letterlijk de doorelkaargooier betekent: dus iemand die de zaken verwart. Zoals we hebben kunnen lezen is dat heel effectief om polarisatie te bewerkstelligen. Bij de boom van goed en kwaad - zien wij dat de slang een list gebruikt om twijfel te veroorzaken bij Adam en Eva en hun tegen elkaar uit probeert te spelen. Soms zijn deze tegenslagen essentieel om te beseffen dat je elkaar nodig hebt. De hoer van Babylon en het Beest De inherente verwarring die volgt na de val van de toren, brengt ons ook bij een ander beeld uit de Bijbel: de hoer van Babylon. Symbolisch gezien representeert zij het punt waar identiteit in de war raakt. Het is onduidelijk hoe zij de samenleving zal dienen, en welke vruchten zij voortbrengt: ze is een dubbelzinnig figuur. Ze is een verleidster zoals de mythologische Sirene: die mannen verleidt en verpletterd. In de Bijbel is het Delila, die Simson met haar schoonheid verleidt tot zijn dood. Zij is in het verhaal een vreemdeling, want ze behoort niet toe tot dezelfde stam als Simson, zodoende is haar loyaliteit aan Simson twijfelachtig. De hoer van Babylon zit op het beest. Dit beeld van de hoer en het beest samen vertegenwoordigen alle koninkrijken op de aarde. De hoer rijdt op het beest, en tracht hem te leidden met haar wil, zoals Plato's wagen van de ziel. Maar omdat haar identiteit in de war is, zal zij uiteindelijk overmeesterd worden. Het beest doodt de hoer, en opent de weg naar Tyrannie. In de geschiedenis zien wij dit ook keer op keer terug dat de inzichzelf verdeelde maatschappij uiteindelijk weer haar 'eenheid' vindt in een totalitair schrikbewind. Het vuur van de Geest vs Hellevuren De hoer en het beest komen beide uit de zee, ze borrelen als het ware op uit het collectieve onbewuste van de mens. Gelukkig lezen wij in hetzelfde hoofdstuk ook over het Nieuwe Jeruzalem die uit de hemel neerdaalt. Het is een glorieuze oplossing door God zelf bedacht: het is een stad waarbij alles in harmonie is met elkaar. Het laat zien hoe technologieën ten goede kunnen worden gebruikt. In dit beeld zien we veelheid en eenheid samenkomen. Elke koning levert zijn kroon in, zij onderwerpen zich. Maar in tegenstelling tot het Babylon, waarin ieder tot slaaf wordt gemaakt, zien wij bij het nieuwe Jeruzalem dat elk koninkrijk een unieke bijdrage levert, en de stad verrijkt. Op de nieuwe aarde zal het dus een reflectie zijn van ons leven hier op aarde, van onze cultuur, en onze individuele expressie wordt meegenomen - maar dan in de zuiver vorm. Het zal weer zijn als in het paradijs, waarin de mens bedoelt was als sub-creator. God heeft de wereld immers geschapen zodat wij deel mogen hebben aan Zijn Glorie. In het Nieuwe Testament lezen wij over deze hoopvolle belofte waarin de volkeren weer herenigd worden met elkaar en met God. In tegenstelling tot de babylonische spraakverwarring, lezen wij dat de eensgezindheid terugkeert. Bij de uitstorting van de Heilige Geest tijdens Pinksteren spreekt iedereen immers plots weer dezelfde taal. Hier krijgt vuur dus een andere lading, een dualiteit waar de psycholoog Jung (1955) al naar alludeert: Vuur (het vuur van Lucifer) kan vernietigen, maar vuur (zoals in de tongen van vlammen met Pinksteren)[43] kan ook inspireren. Welke rol het vuur zal spelen is onze keuze, de keuze en de uitdaging waar ieder van ons als individu voor staat. Tot slot, open niet de deur voor occulte praktijken. Ga niet op zoek naar dingen die je niet begrijpt. Het is uitermate lastig om de dans met de duivel ontspringen, je kunt hem niet voor de gek houden. Onderschat niet hoe kwetsbaar je bent in de geestelijke wereld. Onze redding ligt in Christus Jezus, bij hem zijn wij veilig voor geestelijke invloeden. Aan hem ontlenen wij onze autoriteit. Dit lezen wij ook in de brief van apostel Judas, waarin de aartsengel Michael zich beroept op God (in plaats van zelf een oordeel te vellen) wanneer hij tegenover de Satan staat. : Wat een verschil met Michaël, een van de voornaamste engelen! Toen die met de duivel streed om het lichaam van Mozes, durfde hij de duivel niet te veroordelen of te beledigen. Hij zei alleen: 'De Here zal je straffen. (Judas 1:9) Bronnen 3. Charles W. Roback. The Mysteries of Astrology and the Wonders of Magic (1854) 4. Martin Heiddeger. The Question Concerning Technology. (1954, English Translation 1977)

Pilatus zit met de handen in het haar: hij staat voor een woedende menigte die eist dat Jezus gekruisigd wordt. Zelf kan hij echter geen onheil in Jezus bespeuren. In een laatste poging hem te redden van het noodlot, roept hij een stemming uit waarbij de joden mogen kiezen voor enerzijds de bevrijding van een misdadiger 'Barabbas' of anderzijds de bevrijding van de compleet onschuldige Jezus. In deze blog, wil ik het verband aantonen tussen het proces tegen Jezus (Mattheus 27) en de vervaardiging van het gouden kalf (Exodus 32). Het gouden kalf is net zozeer een valse imitatie van God als dat Barabbas een valse imitatie is van Christus. Barabbas: de valse Messias Hoewel het op het eerste gezicht niet duidelijk is, kunnen Jezus en Barabbas beide aanspraak maken op de titel Messias. In het verhaal staan een aantal merkwaardige gelijkenissen tussen de twee figuren (voor meer informatie: lees het Tweeling motief). Beide stellen zich op als verlosser, en beide luisteren ze naar de naam 'Zoon van God' (de naam Barabbas betekent letterlijk Zoon van God). Pilatus stelt de joden voor een keuze: zij kunnen kiezen voor 1) de echte Zoon van God of 2) de valse Zoon van God. De joodse menigte kiest er uiteindelijk voor om Barabbas te bevrijden: maar waarom? Barabbas profileerde zichzelf als een machtig verzetsheld. Hij was een oproerkraaier die werd opgepakt n.a.v. een opstand tegen het Romeinse rijk. In tegenstelling tot Jezus, durfde hij tenminste wel op de vuist te gaan. In dat opzicht lag hij dichter bij de voorstelling die de joden hadden over hun Messias. Jezus was het tegenovergestelde van waar ze op gehoopt hadden: want hij gebruikte geen geweld tegen de Romeinen. Toch zou uiteindelijk hij het rijk van de Romeinen veroveren, al verloopt het niet zoals men initieel verwacht. De tirannie van de meute In Exodus, zien wij een voorafschaduwing van hetgeen zich bij het proces van Jezus zou afspelen. Hier dolen de Israëlieten als nomaden in de woestijn, ze hebben geen plek die zij thuis kunnen noemen. En zijn daardoor extra vatbaar voor de krachten van buitenaf. God voelde voor hun heel ver weg, en abstract. De goden in hun omgeving voelde daarentegen meer tastbaar en meer in de buurt. Toen Mozes lange tijd wegbleef om met God te praten (Exodus 32), raakte de Israëlieten het spoor compleet bijster. Er was een leegte ontstaan die de Israëlieten wanhopig maakte: zij verlangde naar een baken van hoop in de woestijn. Zij konden niet zonder de vertegenwoordiging van Mozes en beklaagde zich daarom bij zijn broer. Aaron bevond zich in eenzelfde positie als Pilatus, hij stond voor een ontevreden menigte die verlangde naar een vertegenwoordiging van God. Hij geeft uiteindelijk gehoor aan de oproep uit de menigte, en trof de voorbereidingen tot de vervaardiging van het gouden kalf - een substituut om het vacuüm te vullen. De Israëlieten wilde God een lichaam geven, en hebben zodoende een (verkeerde) beeltenis van hem gemaakt. Zij wilde iemand die voor hun uit kon gaan, iemand die hen kon leidden, zie Exodus 32: Zij leverde hun goud en sieraden in om een gouden kalf te vervaardigen: 'dit is de god die je uit Egypte heeft bevrijd'. De joden moesten kiezen tussen hun zelfgemaakte ‘god’ (gemanifesteerd in het kalf) of de “abstracte” God van Mozes. Met het gouden kalf poogde zij God te verbeelden. Etymologisch gezien vormde de Os de basis voor het teken Aleph. Dat gebruikt wordt als eerste letter voor alle drie de woorden waarmee God wordt aangeduid in Exodus: "Ik ben wie Ik ben". Tevens staat in Rabbijnse tradities Aleph symbool voor de eenheid van God. Het is een verkapte imitatie van God, een zogeheten Simulacra. Niet geheel verrassend is dat het teken Aleph (wat het kalf dus representeert) in modern Hebreeuws gelinkt aan het woord getemd. Deze definitie onthult de crux van het probleem bij het maken van een godenbeeld: God laat zich niet beteugelen. Hij laat zich niet vangen door onze simpele concepties van hem. En hij straft de Israëlieten die verantwoordelijk zijn voor dit foute godsbeeld. De verbrijzeling van de Wet Terwijl de Joden het gouden kalf vervaardigen, ontvangt Mozes de tien geboden van God, de wet staat gekerfd in steen. Hij daalt af van de berg Sion, en staat versteld wanneer hij ziet wat hij daar beneden aantreft. Mozes wordt laaiend van woede, en smijt de tien geboden op de grond. De stenen tafels breken in stukken uiteen. Evenals de keuze in het Exodus verhaal; lezen wij dat de joden bij Pilatus helaas opnieuw kiezen voor de valse imiatie. Zij vestigen hun hoop ditmaal op de verzetsheld Barabbas als hun verlosser, net als dat ze hun hoop voorheen vestigde op het gouden kalf. Zij verlangde naar iets tastbaar/fysiek waarop zij konden vertrouwen. Daarom hoopte zij dat de Messias hun verlangens in vervulling zou brengen. Net als Aaron die het goud liet omsmelten tot een zichtbaar godenbeeld, hoopte zij te zien dat Jezus de romeinen te lijf ging. Maar Jezus wilde niet hun goud (Geef aan de keizer wat aan de keizer toebehoort) en hij ging niet mee in de politieke oorlogsvoering of in het religieus fanatisme (het zelotisme van de Farizeeërs). Jezus ging juist om met de mensen die zij zo haatte (tollenaars, hoeren). Jezus is de belichaming van de wet, hij raakt niet verontreinigt maar reinigt hen die met hem optrekken. Hij is als het zout van de wereld. Hoe onwerkelijk moet het zijn geweest voor zijn discipelen, toen hij werd opgepakt door de Romeinen, gemarteld en aan de schandpaal genageld. Is dat de God die je wil dienen? Ik kan mij dan voorstellen dat het beeld van het gouden kalf dan aantrekkelijk wordt om te aanbidden dan het beeld van Christus, want het lijkt hier alsof de Messias een diepe nederlaag lijdt. Hij gaat hier gebukt onder de vuist van het Romeinse rijk, en de geestelijke machten die zich erachter schuil houden. Zelfs bij zijn eigen discipelen is er sprake van geloofstwijfel. Het lichaam van Messias wordt gebroken, net zoals Mozes de stenen tafels (met de wet) breekt. Dit is echter een typisch geval waarbij de schijn een bedrieglijke indruk maakt. In tegenstelling tot Barabbas slaagde Jezus er wel in om Rome te veroveren: maar dit gebeurde heel geleidelijk. Enkel na Zijn kruisdood zou blijken dat dit het einde van het Romeinse Rijk betekende. Zelfs Nero kon het christelijke geluid niet onderdrukken. Het kruis, een teken dat ooit angst inboezemde bij de tegenstanders van Rome, werd door Jezus effectief 'omgedoopt' tot teken van verlossing en bevrijding van de dood. Zoals Paulus zegt moeten wij ons niet laten bedriegen door schijn vertoningen, maar op zoek gaan naar datgene wat de tijd overstijgt: [18] Wij richten ons niet op de zichtbare dingen maar op de onzichtbare, want de zichtbare dingen zijn tijdelijk, de onzichtbare eeuwig. (2 Kor. 4:18; NBV21) Voorafschaduwing naar het proces van Christus Dat het gouden kalf motief opduikt in het nieuwe testament is niet geheel verrassend want er staan in de bijbel veel meer verwijzingen tussen teksten onderling. Indien de verbanden je nog niet helder voor de geest staan, heb ik ter ondersteuning een tabel gemaakt die beide verhalen naast elkaar legt, zie onderstaand: Vanuit de slavernij naar de woestijn Het is belangrijk om te beseffen dat de Israëlieten na de uittocht uit Egypte, niet gelijk het beloofde land in mochten. Integendeel zij doolde maar liefst 40 jaar door de woestijn voordat zij het paradijs in het vizier kregen. Dit was een onzekere tijd - die gepaard ging met beproeving en geloofstwijfel. Sommige Israëlieten verlangde terug naar de tijd dat zij nog in Egypte leefde, want toen hadden ze tenminste voldoende voedsel en een huis. Hoewel de Israëlieten onder het bewind van de Farao slaven waren, genoten zij daar tenminste wel bepaalde basisbehoeften. Liever nog hadden zij de "comfort" in Egypte, dan de vrijheid die ze nu gekregen hadden. Want die vrijheid ging gepaard met onzekerheid, chaos en twijfels. Er was geen toegang tot voedsel noch een duidelijke route voorwaarts uitgestippeld. De Israëlieten moesten leren om in complete afhankelijkheid van God te leven, en de beproevingen die zich in de woestijn presenteerde doorstaan. Het moment dat Mozes afwezig was, ging het fout. De Israëlieten creëerden het gouden kalf als plaatsvervanger. Het verhaal van Exodus waarschuwt ons over het gevaar dat gepaard gaat met de constructie van godsbeelden. Hierbij is het belangrijk te beseffen dat deze godsbeelden vaak onbewust worden gecreëerd met het verstand. Wij zijn hier allemaal vatbaar voor, zelfs de meest militante atheïst laat zich bedienen door een onbewust vervanging voor God. Zoals Johannes Calvijn zou zeggen: "onze geest is een afgodenmaker". Datgene wat men als hoogste goed beschouwt, doet effectief dienst als (af)god, en zal het gedrag en denkwijze van de persoon in kwestie beïnvloeden. Zodoende heeft ieder een god die hij/zij gehoorzaamt. Om de psycholoog Carl Gustav Jung te citeren: ‘Overal, waar de geest van God echter uit de menselijke berekening uitgeschakeld wordt, treed het vormen van een onbewust vervangingsmiddel op. Het uitbannen van [het idee van god] leidt tot de meest wonderlijke uitwassen. Bij Schopenhauer vinden wij als nieuwe definitie van God: de wil die geen bewustzijn bezit, bij Carus: het onbewuste en bij Hegel de identificatie en inflatie, de praktische identificatie van het filosofische verstand met de geest als zodanig.’ - C.G Jung (Von den Wurzeln Des Bewusstseins, vertaling: Dr. E. Camerling) Het God-vormig vacuüm Iedereen maakt van tijd tot tijd een moeilijke periode door van twijfel en beproeving, vergelijkbaar met de tijd die de Israëlieten doormaakte in de woestijn. In die tijden kan je erg verlangen naar houvast, en dan is de verleiding groot om je geluk te zoeken bij tastbare waarden. Maar besef dan dat alles op de wereld vergankelijk is, en dat niks hier op aarde je behoefte volledig zal bevredigen. De Filosoof Blaise Pascal verteld ons dat het God-vormig vacuüm alleen opgevuld kan worden door Christus: "In het hart van elke [persoon] is een door God-vormig vacuüm dat door geen enkel geschapen ding kan worden opgevuld, maar alleen door God de Schepper, bekend gemaakt door Jezus Christus." Velen van ons proberen dat God-vormige gat op te vullen met dingen die er uiteindelijk voor zorgen dat wij ons alleen nog maar slechter en ongelukkiger gaan voelen. Tot op de dag van vandaag maken wij geregeld gouden kalveren, zelfs Christenen ontkomen er niet aan: Wij denken bijv. dat Jezus zich beperkt tot onze kerkmuren, of op onze partij zou stemmen, dat hij net als ons bepaalde mensen zou uitsluiten. Maar God laat zich niet beteugelen door het beeld dat wij van Hem maken. De menselijke concepties, die hun oorsprong vinden in het verstand, zouden onmogelijk God kunnen vangen. Wat dat betreft sluit ik mij aan bij de mystieke interpretatie van de Orthodoxe Kerk: wij kunnen niet zeggen wat God is, wij kunnen enkel beweringen maken over wat Hij niet is. Wij zijn voorlopig nog niet van onze valse idolen af. Jezus waarschuwt voor de valse profeten die zullen komen om te beweren dat zij zelf Christus te zijn (Mattheus 24, Markus 13). Het zijn de kwade tegenhangers van Jezus. Zowel de Antichrist, als de Satan vervullen deze rol. Ironisch genoeg deelt deze kwade macht een aantal overeenkomsten met Christus zelf. In de bijbel lezen wij dat het beeld van de morgenster of een leeuw zowel van toepassing is voor Jezus als Satan. Verder zien wij dat de geest van Satan op een gegeven moment dienst doet in de kerkvader Petrus, Jezus' voornaamste apostel (Mattheus 26, vs 23). De twee tegenpolen: Christus en de Antichrist zijn nooit ver van elkaar verwijderd.

In deze blog schrijf ik graag over bepaalde patronen die herhaald terugkeren en zich manifesteren door de tijd heen. Echter, zal het vaak genoeg voorkomen dat wij blind zijn voor de relevante fenomenen die zich in de geestelijke wereld voordoen. Het is dan belangrijk te beseffen dat Gods geest nog niet alles aan ons heeft geopenbaard, en dit brengt ons bij het moeilijkste aspect van het christendom: de noodzaak van geloof. Geloof is het vertrouwen in de onzichtbare dingen (Hebreeuwen 11). God heeft een plan met de wereld, maar dat kunnen wij nog niet altijd zien. In tijden van nood en onheil, veroorzaakt dat twijfel en onrust in ons leven. Helemaal wanneer God afwijkt van onze eigen verwachtingen is het moeilijk om te volharden in dat vertrouwen. Wij zijn wat dat betreft als de ongelovige Thomas die de tekenen van Jezus' kruisdood zelf onder ogen wil zien. De worsteling van de gelovige De film de Karate kid [1] geeft een treffend beeld van de worsteling die de gelovige doormaakt. In deze film staat de relatie tussen de hoofdpersoon Daniel en zijn mentor Mr. Miyagi centraal. Miyagi had Daniel gered van een stelletje pestkoppen, en had hem beloofd om karate training te geven, echter verliep zijn training niet geheel volgens de verwachting van Daniel. Daniel had de indruk dat Mr. Miyagi gelijk zou beginnen met gevechtstraining, maar in plaats daarvan laat Mr. Miyagi hem zijn auto wassen en zijn schutting verven. Na de zoveelste klus te verrichten, raakt hij gefrustreerd. Hij heeft het gevoel dat hij gebruikt wordt als hulpje in het huishouden en valt uit tegen zijn mentor. Het is pas wanneer Miyagi openbaart dat al die klusjes bedoeld waren om de juiste technieken aan te leren ("Wax on, Wax off"), dat Daniel inziet dat hij een foute assumptie maakte. Hij had te weinig vertrouwen in zijn mentor, hij was niet bewust van de bijdrage die de handelingen of rituelen zouden leveren voor het behalen van de overwinning. Daniel's frustratie is menselijkerwijs heel logisch, want hij offert zijn tijd en energie terwijl hij niet direct ziet wat het doel van dit alles is. Evenzo is een christen, niet altijd in staat om te zien waar zijn offers (of gebeden) toe dienen, hij kan er enkel op vertrouwen dat God uiteindelijk zijn offer zal belonen. Kierkegaard [2] zag dit als een belangrijke stap richting geloof , wanneer men zich neerlegt bij het offer, maar niet eenzelfde effect terugverwacht. De gelovige is bereidt om zonder enige duidelijkheid offers te maken. Wij zien dit bijvoorbeeld bij Abraham die wordt gevraagd om zijn geliefde zoon Isaak te offeren: het grootste offer wat je aan een vader kan vragen. Volgens Kierkegaard begeven slechts een beperkt aantal mensen zich op dit religieuze niveau. Dit religieuze niveau is immers alleen toegankelijk voor mensen met geloof, die, als ze door God geroepen worden, de universele ethiek kunnen verwerpen en een directe relatie met de hemelse Vader kunnen bereiken. Relatie met God Het kan lastig zijn om een voorstelling te maken van de persoonlijke relatie die Abraham met God deelde, zeker wanneer je over een rationele geest beschikt. Indien je worstelt met dit idee, wil ik je wijzen op de verhalen van de profeten. De psycholoog Jordan Peterson formuleerde een treffende analogie voor de relatie tussen de mens en God d.m.v. het verhaal van de profeet Jona [3]. Jona kreeg inzicht in tal van de goddelijke mysteries, met de afspraak dat hij zijn profetieën zou delen met de wereld. De waarheid die aan hem geopenbaard was, was immers niet enkel voor zichzelf bedoeld maar juist voor anderen. Echter, toen Jona de boodschap ontving dat de stad Nineveh dreigde te vallen, weigerde hij hen te waarschuwen. Het was immers een plek van onrecht en geweld. God vond het belangrijk Jona hen een spiegel zou voorhouden. Maar Jona zag liever nog de stad Nineveh ondergaan, dan dat hij tegen hen zou moeten profeteren met het risico om zelf slachtoffer te worden. Hij trachtte per boot weg te vluchtten voor zijn roeping. Jona verkoos de makkelijke weg, hij verzaakte zijn opdracht. Liever nog slikte hij zijn woorden in. Dit leidde op korte termijn tot een storm in zijn leven. De onstuimige golven klotste tegen het schip, totdat hij uiteindelijk zijn leven overgaf aan de onrustige wateren. Eenmaal in het water gesprongen slokte een grote vis hem op, en bracht hem naar het diepste puntje van de zee ; een figuurlijke hel. Brede- of smalle weg? Menselijkerwijs, zijn de overwegingen van Jona geheel te begrijpen: want hoe vaak kiezen wij in onze levens wel niet voor de makkelijke uitweg? Wij praten mensen naar de mond, wij willen geliefd zijn, wij willen direct in onze sociale behoeftes bevredigd worden. Maar als wij de waarheid niet durven uit te spreken of onze roeping verwaarlozen, dan zijn wij in onze passiviteit, mede verantwoordelijk voor de werkelijkheid die zich dan later voor onze ogen ontvouwt. Ga door de nauwe poort naar binnen. Want de brede weg, die velen volgen, en de ruime poort, waar velen door naar binnen gaan, leiden naar de ondergang. Nauw is de poort naar het leven, en smal de weg ernaartoe, en slechts weinigen weten die te vinden. - Mattheus 7:13-14 Hoe vaak kiezen wij als mensen wel niet voor de brede weg: we prefereren een directe vervulling van onze verlangens. Maar eigenlijk zouden wij soms dingen opzij moeten zetten en offers maken die er dan uiteindelijk voor zorgen dat wij een beter persoon worden, of offers die ervoor zorgen dat de wereld een klein beetje meer glans krijgt. In een huwelijk (of relatie) is het niet veel anders, je moet er veel liefde, tijd en energie in steken. Echter het zal in je latere leven zijn vruchten afwerpen: want je zult rijkdom en vreugde oogsten. Gods verbond is daaraan vergelijkbaar - het is een kwestie van de aardse verlangens (deels) opzij te zetten in ruil voor de toekomst. Neem als voorbeeld een aspirant pianist, wiens vrienden hem wekelijks uitnodigen om te gaan stappen, maar hij keer op keer weigert. Geheel vanwege het feit dat hij die tijd beter kan spenderen door elke dag 1 uur te oefenen. Deze aspirant pianist zal een succesvollere toekomst tegemoet gaan dan wanneer hij zijn jeugd verpest door zich iedere week lam te zuipen. Evenzo, sluit God een 'onzichtbaar' verbond met jouw voor de toekomst. Het paradox van de gelovige Volgens de filosoof Kierkegaard beschrijft het verhaal van Abraham het paradox van de gelovige: Abraham wordt door een 'onzichtbaar' verbond bewogen tot een actie die radicaal ingaat tegen de sociale norm. Een gelovige opereert namelijk niet uitsluitend op basis van de normen die hem worden opgelegd vanuit de staat of de kerk, maar luistert ook naar dat wat hij op zijn hart krijgt. Evenzo ontstijgt Abraham, op grond van zijn geloof, aan de universele normen en waarden. Hij legt het leven van zijn zoon Isaak in de handen van zijn hemelse Vader. Het verhaal van Abraham is wat dat betreft vergelijkbaar met het verhaal van de martelaar Franz Jagerstatter uit de recente geschiedenis. Franz weigerde loyaliteit te zweren aan Hitler, zelfs nadat een priester (kerk) en burgermeester (staat) op hem hadden ingepraat. Hij heeft deze bewuste daad uiteindelijk met de dood moeten bekopen, en liet hierbij zijn vrouw en kinderen zielsalleen achter. Wat beweegt mensen toch tot deze absurde daden dat ze bereid zijn om alles wat ze lief is op te geven? Het pad van de gelovige is uitgekerfd in pijn en lijden "Wees niet bang voor hen die wel je lichaam kunnen doden, maar niet je ziel. " (Mattheus 10:28) Ons trotse aardse lichaam, van vlees en bloed, moet veel lijden en geweld doorstaan voordat het een thuis kan bieden aan de eeuwigheid. God heeft zijn grootste mysteries toevertrouwt aan hen die niet zien maar wel geloven. Hun vertrouwen ligt niet in de wonderen, maar in de onzichtbare dingen die nog geopenbaard moeten worden. Denk aan mensen die gebukt gaan onder de pijn en last van ziekte. Wat een krachtig getuigenis gaat er wel niet uit van hen die mensen mogen bekeren en genezen terwijl zij zelf gebukt gaan onder lijden. De reis naar het eeuwige Hebreeën 11 (NBV21): 1 Geloof is de zekerheid dat alles waarop we hopen werkelijkheid wordt, het overtuigt ons van de waarheid van wat we niet zien. In plaats van allerlei verwachtingen vervullen, wil God ons trainen om dingen meer uit handen te geven. God bepaald het tijdspad en stelt daarin het geduld op de proef. Dit zien wij ook bij Abraham die tot in spanning leeft, tot het moment aldaar is dat God voor een offerlam zorgt. Dit is een verwijzing naar Christus die zijn leven opofferde in onze plaats. Volgens de filosoof Kierkegaard bezit de mens zowel een vergankelijk als een eeuwig aspect. Hoewel wij tot op zekere hoogte een product zijn van onze familie, omgeving, school en werk, zijn wij ook verbonden met de eeuwige patronen die al langer in de hemel staan opgetekend. Er is niks nieuws onder de zon. Gods geest beweegt door de tijd heen in en uit mensen: wij zien dat terug bij de heiligen die werden opgenomen aan de hemel. Ze leven nu voort in onze herinneringen, ze worden vereerd en gevierd (hun offers houden de wereld bijeen). Alles wat zij voor goeds hebben mogen brengen is slechts een reflectie van het ideaal waar zij zich op beroepen. Het ultieme offer waarmee Christus de wereld diende. Hebreeën 11 (NBV21): 2 Om hun geloof werden de mensen uit vroeger tijden geprezen. De heiligen overstijgen de tijd (ze juichen ons toe vanuit de hemel), en reflecteren het ultieme licht wat wij vinden in Jezus die de perfecte vereniging was tussen hemel en aarde . Ik nodig je graag uit om te participeren in zijn eeuwige natuur en een sprong in geloof te wagen. Hebreeën 11 (NBV21): 3 Door geloof komen we tot het inzicht dat het heelal door het woord van God geordend is, dat dus het zichtbare is ontstaan uit het niet-zichtbare. Woord werd vlees Christenen geloven dat er op een zeker moment in de tijd een vereniging was tussen het goddelijke en de aardse materie. God sprak leven en waarheid (Logos) in de wereld. De Logos werd belichaamd in de persoon van Christus, de ultieme mentor. Of misschien nog treffender: de Goede Herder Zoals in Johannes 1 vers 14 beschreven staat: "Het Woord van God werd vlees." De Goede Herder beschermt zijn schapen tegen de roofdieren en heeft ze elk afzonderlijk lief. Wanneer er één verdwaald, gaat hij achter dit ene schaap aan. Evenals Mr. Miyagi uit Karate Kid een belofte sluit met Daniel, zo ook sluit Christus een belofte met de mens: namelijk overwinning op de dood. Door onze aandacht op Christus te vestigen, leven wij in de hoop op een hemels koninkrijk waarin geen lijden meer zal zijn. Ik weet: mijn redder leeft, en Hij zal ten slotte hier op aarde ingrijpen. ( Job 19:25) Wanneer wij God's belofte niet met eigen ogen zien Zoals Job schetst mogen wij vertrouwen op de belofte die God met ons sluit. Helaas is het ons alleen vaak niet duidelijk wanneer in de toekomst deze belofte werkelijkheid wordt. Het meest extreme voorbeeld zien wij terug bij Abraham: God beloofde hem dat hij ontelbaar veel nakomelingen zou krijgen, die uiteindelijk een zegening zouden zijn voor alle volkeren op aarde (Genesis 22:18). We weten inmiddels dat de belofte pas zo'n 2000 jaar na het sterven van Abraham in vervulling zou gaan, in de persoon van Jezus. Abraham zelf heeft deze belofte dus niet met eigen ogen in vervulling zien gaan. Toch putte Abraham en de aartsvaders hun perspectief en hoop uit die belofte, hoewel zij niet wisten wanneer deze in vervulling zou gaan. God gebruikt tijden van beproeving Een vergelijkbare situatie doet zich voor met David. Het moment dat hij gezalfd werd tot koning zat Saul nog op de troon, en die probeerde David meermaals te doden. David verkeerde hierdoor in een staat van diepe onzekerheid en angst. Uiteindelijk was David zelfs genoodzaakt te vluchtten naar het land van zijn vijanden - de Filistijnen. David beklaagde zich over het feit dat hij zo werd opgejaagd door zijn vijand (Psalm 59). Desondanks bleef hij zijn hoop en vertrouwen stellen op de Heer, waardoor hij uiteindelijk zijn beloofde koningschap mocht ontvangen. Echter, is het belangrijk te beseffen dat God die jaren die David als vluchteling doorbracht niet verspilde. Hij gebruikte ze om David te helpen om de leider en koning te worden die Israël nodig had. De moeilijkheden die hij heeft doorstaan, hebben in feite juist zijn karakter versterkt en bereidde hem voor op de functie die hij zou bekleden. Verzoeking in de Woestijn In de moeilijke periodes van ons leven hebben wij een herder figuur nodig die te vertrouwen is. Een goede herder kijkt vooruit, en maakt plannen voor de lange termijn (belofte): hij zoekt de beste weiden uit zodat zijn schapen veilig en uitgebreid kunnen grazen. Om deze weiden te bereiken is het soms ook noodzakelijk om tijdelijk door de woestijn te trekken (Mattheus 4:1). In de woestijn treffen wij de beproeving aan. Het is dan essentieel om vast te houden aan de hoop dat de uiteindelijke bestemming goed zal zijn. Zelfs al kunnen wij er met ons verstand niet bij. De satan probeert ons in de woestijn, wanneer wij in geestelijke hongersnood verkeren, te verleiden tot heilloze doelen. Hij kent onze impulsen maar al te goed, en bedient ons met het beeld van een lusthof - te midden in de woestijn. Een plek waar wij kunnen genieten van een directe bevrediging van onze lusten en verlangens (a.k.a. "Pleasure Island"). Er zit echter een addertje onder het gras. Hoewel de lusthof de schijn wekt van een paradijs, is het in werkelijkheid een fata morgana, want de vruchten daar maken ons dorstig in plaats van dat ze ons voedden. Ze kwellen onze ziel totdat wij geheel afhankelijk zijn, en niet meer zonder haar kunnen. In Mattheus 4 lezen wij dat de Satan Jezus probeert te verleiden tot overgave aan de menselijke impulsen. Het evangelie van Mattheus omschrijft drie verleidingen: verander steen in brood, laat je opvangen door engelen en tot slot verkrijg de macht over alle koninkrijken der aarde. Het parallel van de Grote Inquisiteur In het verhaal van de grote inquisiteur uit Dostoyevski's gebroeders Karamazov [4] herkennen wij een reflectie van deze bijbeltekst. In deze vertelling is Jezus terug gekomen naar de aarde in de 17e eeuw, het hoogtepunt van de inquisitie. Tegen alle verwachtingen in wordt Jezus niet feestelijk onthaald, want de kerk heeft - naar eigen zeggen - de zaakjes tot in de punten geregeld. Integendeel Jezus vormt een bedreiging voor de gevestigde orde en wordt daarom ter plekke in de boeien geslagen. De grote inquisiteur bezoekt hem kort na dit voorval in de cel en informeert hem dat hij bij dageraad zal worden omgebracht. De inquisiteur verwijt Jezus dat hij de verkeerde keuzes heeft gemaakt tijdens zijn verzoekingsperiode in de woestijn en dat hij geen rekening zou hebben gehouden met de gebreken van de mens. Zodoende twijfelt de inquisiteur aan de intenties van zijn gevangene: - Ten eerste, zou het beter zijn geweest als Jezus de stenen in brood had veranderd, want er zijn maar weinig mensen die de vleselijke verlangens kunnen onderdrukken. In plaats van vrije wil had Jezus de mens beter kunnen vrijwaren van die honger die hem zo vaak tot het verkeerde beweegt. - Daarnaast had Jezus zich moeten laten opvangen door een engelen legioen. Want de meeste mensen kunnen alleen geloven als ze bevestigt worden in hun geloof door een wonder. - Tot slot had Jezus de macht over de wereldse koninkrijken moeten aanvaarden, want dan zou er nu niet zoveel verwarring zijn over de waarheid, wat uiteindelijk tot zoveel onrust en conflict heeft geleid. Hij had het aanbod moeten accepteren zodat hij een veilige en harmonieuze eenheid kon creëren tussen de volkeren in een verenigd rijk. Vrije wil boven comfort Christus verkoos vrijheid boven comfort, zekerheid & veiligheid. De mens is hierdoor gemoeid de last van zijn geestelijke vrijheid te dragen, tot ergernis van de inquisiteur. De meeste mensen zijn volgens hem niet in staat om op zuivere wijze met de geestelijke vrijheid om te gaan: ze hebben juist de comfort en veiligheid nodig die de Satan te bieden heeft . Het is daarom de taak van de kerk om de " fouten" te corrigeren met terugwerkende kracht. Door het probleem van honger weg te nemen, door openbaring & genezing te brengen en als laatste door macht uit te oefenen en mensen structuur te bieden, zodat er geen ruimte is voor meningsverschillen of twijfel. Wanneer de Inquisiteur zijn betoog besluit, en een verweer vanuit Christus verwacht. Krijgt het verhaal een bijzondere wending. Tegen alle verwachtingen in komt er namelijk geen enkel woord over Jezus lippen. Hij zwijgt. De inquisiteur kijkt hem vol verbazing aan. Uiteindelijk leunt Christus voorover, richting de Inquisiteur toe, en kust hem zachtjes op zijn "bloedeloze oude lippen". De Inquisiteur schrikt, en staat vlug op uit zijn stoel. Hij weet niet wat hem overkomt, en lijkt voor een moment verdwaald in de gedachten. Dan keert hij zich tot Christus en verzekerd hem nogmaals dat hij zal worden gedood. Echter wanneer hij de ruimte verlaat, laat hij de deur op een kiertje open. Hiermee lijkt Dostoyevski te willen zeggen dat liefde en geloof over rationaliteit en twijfel triomferen. Het antwoord van Christus is geen logisch samenhangend argument, maar stijgt uit boven de beperkingen van taal en jargon. Hij laat zien dat daden meer zeggen dan woorden ooit zouden kunnen. Liefde overstijgt alle rationele argumenten. Het Christendom draait om de zelfopofferende liefde genaamd Agape. Volgens Kierkegaard is dit het meest radicale idee wat het Christendom ons brengt. De kus die Jezus aan de Inquisiteur geeft, symboliseert de absurde tegenstrijdigheid die gepaard gaat met het liefhebben van je vijand. Absurditeit van Agape liefde Er zijn verschillende niveaus van liefhebben: Je kunt mensen liefhebben, die de liefde terugkeren. Maar het is nog veel moeilijker om mensen lief te hebben die vervelend doen, die ondankbaar zijn of die jouw haatten. Toch reikt Christus' ook zijn hand uit naar die mensen, en Hij roept ons op om ook aan hen Zijn liefde kenbaar te maken In onze relaties verwachten wij het altijd terug van de ander. Maar de Bijbel verkondigt een andere vorm van liefde - liefde die berust op het diepe geloof dat wij als mensen uiteindelijk allemaal verbonden zijn, in eenzelfde oorsprong. Het getuigt van het verlangen om de eenheid te zoeken in alles en iedereen. De verbondenheid tussen mensen is geen gegeven, uiteindelijk zijn wij enkel verenigt door de offers die gemaakt zijn in het verleden. Want niets houd stand als er geen tijd en moeite in wordt gestoken. Aan het fundament van onze westerse beschaving ligt het offer van het lam. In een pure zelfopofferende daad stierf Christus voor de mensen die hem liefhebben maar ook hen die hem haatten. Ik wil graag eindigen met deze bijzondere video[5] waarin een nabestaande van een moordzaak bezield is met Agape liefde en deze uitstrekt naar de dader. Paulus herinnert ons immers dat onze strijd niet is met mensen maar met de hemelse heerschappijen: Referenties Robert Mark Kamen, The Karate kid (1984) Søren Aabye Kierkegaard, Fear and Trembling (16 Oktober 1843) Clip from Jordan Peterson on Club Random with Bill Maher https://www.youtube.com/watch?v=ofcySkMWlTM Fyodor Dostoyevski's Gebroeders Karamazov (1880) Clip from ABC news. "Ik hou van je net als iedereen", Brandt Jean vergeeft Amber Guyger in de rechtszaal nadat ze is veroordeeld met 10 jaar voor de moord op zijn broer (Botham Jean): https://www.youtube.com/watch?v=NkoE_GQsbNA